In de Utrechtse wijk Zuilen gingen bewoners onlangs zelf aan de slag met biobased isoleren. Tijdens praktische doe-het-zelf workshops leerden zij meer over materialen, comfort, ventilatie en het isoleren van hun woning met biobased oplossingen. Niet vanuit theorie alleen, maar juist met voorbeelden uit de praktijk.
Een van de begeleiders van de workshops is Wim Liebrand van Wimzen. Hij werkt al jarenlang met biobased isolatiematerialen en helpt de bewoners met praktische uitleg, eerlijke adviezen en concrete voorbeelden. We spreken hem over de workshops, de vragen van bewoners en waarom juist een praktische aanpak helpt om mensen echt in beweging te krijgen.
Zuilen gaat praktisch aan de slag met biobased isoleren
Tijdens de bijeenkomsten krijgen de bewoners praktische voorbeelden en veel ruimte om vragen te stellen. En het blijft niet bij luisteren. De deelnemers kunnen de verschillende isolatiematerialen, folies en voorbeelden van toepassingen ook bekijken.
Wim Liebrand heeft zelfs een dakmodel op ware grootte, om te laten zien hoe biobased isoleren werkt. “Dat werkt toch anders dan alleen een verhaal vertellen. Mensen begrijpen het sneller als ze het kunnen zien en voelen.”
De workshops in Zuilen zijn bedoeld voor woningeigenaren. De gemeente Utrecht nodigde hiervoor gericht bewoners uit van mogelijk nog niet goed geïsoleerde woningen.
Volgens Wim waren de deelnemers opvallend betrokken. “Het was echt een leuke groep mensen die dingen willen leren en bereid zijn om zelf aan de slag te gaan.”
Al vroeg bezig met biobased isoleren
Voor Wim zelf begon de interesse in biobased isoleren al jaren geleden. In 2010 besloot hij zijn eigen zolder te isoleren met vlasisolatie. “Bijna niemand deed dat toen nog in Nederland. Ook de reactie vanuit de bouwsector was niet direct enthousiast.”
Toch zette hij door. In landen als Duitsland en Oostenrijk werken ze al sinds de jaren 80 met biobased materialen. In Nederland is het eigenlijk pas de laatste jaren in opkomst.”
Volgens Wim is de bouwsector nog vaak behoudend. “Veel mensen doen gewoon wat ze altijd al deden. Terwijl er inmiddels zoveel betere alternatieven zijn.”
Meer voordelen dan mensen denken
Tijdens de workshops merkte Wim dat veel bewoners nog maar weinig weten over biobased isoleren. Vaak kijken mensen vooral naar prijs of isolatiewaarden. Maar volgens hem zijn de voordelen juist breder dan alleen energiebesparing.
“Veel mensen weten bijvoorbeeld niet dat biobased isolatie in de zomer helpt om warmte buiten te houden.” Ook vocht en ventilatie kwamen regelmatig terug tijdens de gesprekken. “Vroeger leerde je: alles dichtmaken. Maar als je goed isoleert, moet vocht ook weg kunnen. Dat soort inzichten zijn voor veel bewoners nieuw. Net als de onderzoeken waaruit blijkt dat biobased materialen echt niet beter branden dan ander isolatiemateriaal.”
Van interesse naar actie
Na afloop blijft het niet bij inspiratie. Inmiddels liggen er meerdere concrete aanvragen van bewoners die verder willen met biobased isoleren. “Veel mensen willen wel beginnen, maar vinden het prettig als er eerst iemand meekijkt.” Via de gemeente ging Wim daarom bij verschillende mensen langs om advies te geven over hun situatie.
“Soms hoef je alleen maar even samen naar het dak te kijken en dan durven mensen verder. Soms is er ook meer werk aan de dakconstructie nodig. Dan kun je zeggen: laat maar zitten. Maar als je het echt goed wilt doen, moet je soms een stapje extra zetten.”
Aan de andere kant geeft hij ook eerlijk advies als dakisolatie te weinig oplevert. Juist die eerlijkheid waarderen bewoners volgens hem enorm. “Mensen willen gewoon weten: wat zou jij doen als dit jouw huis was?”
Kleine tips, groot effect
Tijdens de workshops deelde Wim ook praktische tips die bewoners direct thuis kunnen toepassen. Zo vertelde hij enthousiast over radiatorfolie die hij zelf gebruikt.
“Dat was echt een ontdekking. Die warmte gaat daardoor veel meer de kamer in.” Volgens hem hoeft verduurzamen niet altijd ingewikkeld of groot te zijn. “Soms zijn kleine maatregelen al een mooie eerste stap.”
Het sneeuwbaleffect in de wijk
Volgens Wim zit de echte kracht van dit soort initiatieven uiteindelijk in het bredere effect binnen een wijk. “Die mensen hebben natuurlijk ook buren, vrienden en familie. Zo verspreidt het zich vanzelf verder.”
Tijdens de workshops zag hij bewoners elkaar ook onderling helpen en inspireren. Dat sneeuwbaleffect is volgens hem precies wat nodig is om biobased isoleren steeds normaler te maken.
Dit is pas het begin
Dat biobased isoleren uiteindelijk veel groter gaat worden, daar twijfelt Wim niet aan. “Het heeft tijd nodig. Maar uiteindelijk wordt dit de standaard.” Inmiddels is er al gesproken over nieuwe workshops in andere Utrechtse wijken. “Blijkbaar werkt het. Mensen willen biobased isoleren echt leren.”
