Wanneer noem je een product biobased? Als het voor 100%, 70% of 50% uit biologisch materiaal bestaat? En hoe meet je dat? Wat zijn relevante eisen voor biobased producten met betrekking tot brandveiligheid en levensduur? Hoe komen we daartoe en hoe leggen we dat gezamenlijk vast?
Sector-brede overeenstemming over het wat en hoe van biobased materialen is belangrijk voor de verdere opschaling van biobased bouwen. Daarom startten Nederlandse organisaties op het gebied van standaardisering een unieke samenwerking. Het doel: duidelijke definities en uniforme afspraken maken rondom biobased bouwen. We nodigen bouwers, leveranciers, adviseurs en opdrachtgevers uit om op concrete onderwerpen mee te denken. De startbijeenkomst daarvoor is op dinsdag 28 januari, help je mee?
Op allerlei plekken in de branche wordt nagedacht over normen en standaarden voor biobased materialen. Er is ook al het een en ander over vastgelegd. Zowel op nationaal, als Europees (CEN) en zelfs mondiaal (ISO) niveau.
Het is wel belangrijk dat die normen en standaarden op elkaar zijn afgestemd. Dat wat op de ene plek bedacht en afgesproken wordt, ook op andere plekken wordt gedeeld. En dat wat generiek geldt, een doorvertaling krijgt naar specifieke toepassingen. Duidelijkheid en transparantie zijn onmisbare ingrediënten voor de verdere opschaling van biobased bouwen.
Heldere definities, uniforme afspraken
Daarom ontstond het initiatief om de relevante partijen voor geharmoniseerde standaarden en eisen bijeen te brengen: NEN, CROW, KOMO, Insula-certificatie, de NMD, BCRG, de ministeries BZK en I&W en het programma Building Balance. Samen vormen we de Regiegroep Standaarden Biobased Bouwen. Het doel: een samenhangend stelsel maken van heldere definities en uniforme afspraken en onderzoeken waar bestaande standaarden biobased bouwen eventueel nog in de weg staan.
Sectorbrede samenwerking
Harmen Willemse is trekker van de regiegroep namens Building Balance: “Toen we de partijen benaderden om deze samenwerking op te zetten, reageerde iedereen meteen heel positief. Er is een grote gezamenlijke drive om de bouw te verduurzamen en normen en standaarden rondom biobased bouwen te harmoniseren.”
Erik-Jan de Bont van Stichting KOMO beaamt dat: “Toekomstbestendige bouw is alleen mogelijk als er voldoende hernieuwbare grondstoffen in bouwmaterialen worden gebruikt. De branche onderkent dit. Het gebruik van die hernieuwbare grondstoffen, waaronder biobased materialen, neemt een steeds grotere vlucht. Samen met de andere partijen ondersteunen wij het initiatief om dit proces te stroomlijnen, zodat alles wat we doen goed op elkaar aansluit en in elkaar grijpt.”
Carloes Pollemans (NEN). “Zeker, om biobased bouwen te stimuleren met behulp van standaardisatie zoeken we nadrukkelijk de verbinding met andere standaardisatie-instellingen.”
“Want”, vult Ad van Leest van CROW aan, “sectorpartijen alleen kunnen niet zorgen dat we de klimaatdoelstellingen halen, alle partijen samen kunnen dat wel.”
Concreet plan van aanpak
De samenwerking ging een half jaar geleden van start en resulteerde al in een concreet plan van aanpak. Harmen: “We identificeerden de belangrijkste opkomende materialen/producten in biobased bouwen en inventariseerden per materiaal/product wat er aan standaarden en normen is, wat de huidige ontwikkelingen zijn en in hoeverre de biobased sector voet aan de grond heeft. Op basis van die analyse bepaalden we wat de beste aanpak is om de toepassing van biobased alternatieven te faciliteren.”
NTA Biobased Bouwen
In het plan van aanpak staan meerdere initiatieven, waaronder de totstandkoming van een NTA Biobased Bouwen. NEN heeft hierin het voortouw genomen, met financiering vanuit het Groeifonds Toekomstbestendige Leefomgeving en de Nationale Aanpak Biobased Bouwen.
Een NTA – Nederlands Technische Afspraak – is een praktisch hulpmiddel voor inkopers, opdrachtgevers en producenten om duidelijkheid te geven over de relevante eisen voor producten of materialen. Harmen: “De ontwikkeling van een NTA(-deel) is daarnaast een goede kapstok voor het bijeenbrengen van alle marktpartijen, initiatieven en normcommissies rondom een toepassing, om eisen op elkaar af te stemmen.”
Oproep: doe mee!
We vragen bouwers, leveranciers en opdrachtgevers dan ook om actief mee te denken en mee te doen bij het maken van de NTA Biobased Bouwen. De startbijeenkomst daarvoor is op dinsdag 28 januari.
Tijdens deze bijeenkomst krijg je een introductie over de kansen en uitdagingen van biobased bouwen, vertellen we welke behoefte aan normen is geconstateerd en hoe het proces werkt om tot een norm te komen. Daarna zijn er deelsessies waarin verschillende onderdelen van de te ontwikkelen NTA worden behandeld:
- Termen en definities in biobased bouwen en de bepaling van het biobased gehalte
- Brandveiligheidsaspecten van biobased bouwwerken, bouwproducten en bouwdelen
- Overzicht van normen en richtlijnen voor biobased plaatmaterialen
- Biocomposieten als bouwdelen (met name gericht op infra)
Opschaling mede mogelijk maken
De sessies bieden een platform voor interactie en kennisdeling en vormen de opstart van het normalisatietraject voor een NTA voor biobased bouwen. Wil je als expert of ervaringsdeskundige bijdragen aan één of meerdere van deze onderwerpen, meld je dan hier aan: https://biobasedbouwen.nen-evenementen.nl/
Arnoud Muizer (NEN): “We zijn blij dat we de NTA Biobased Bouwen als resultante van deze mooie samenwerking in gang kunnen zetten. De sector is gebaat bij eenduidigheid en transparantie en met de NTA kunnen we hier een belangrijke bijdrage aan leveren.”
Ad van Leest (CROW): “En wij sluiten daar met de input uit de branche graag op aan met specifieke onderdelen voor de infrasector. Samen met KOMO werken we dan samen aan een afgestemd geheel van afspraken over ontwerp, uitvoering, gebruik en hergebruik van biobased materialen, producten en oplossingen. Hoe meer mensen meedenken, hoe beter!”
