Drie vragen aan… wethouder Frans Derksen
“Als gemeente Gulpen-Wittem hebben we eigenlijk al veel ervaring met biobased bouwen. Kijk eens naar onze vakwerkboerderijen: opgebouwd met mestvijgen, stro en aarde, én met hoge isolatiewaarde”, vertelt wethouder Frans Derksen. Vanuit die historie kijkt hij graag naar de toekomst en gaat in op de kansen en uitdagingen voor biobased bouwen in Zuid-Limburg.
Hoe stimuleert de gemeente de teelt van vezelgewassen voor biobased bouwen?
“Deze teelt is met 5 hectare verdeeld over Zuid-Limburg nog relatief klein. Maar we zien dat de landbouw in transitie is. Agrariërs zijn op zoek naar nieuwe verdienmodellen. Met behulp van onze adviseur landbouwtransitie willen we hen helpen de mogelijkheden van vezelgewassen als verdienmodel te benutten. Willen we biobased bouwen écht een kans geven in onze regio, dan moet het areaal vezelgewassen vergroot worden. Meer massa maakt vezelgewassen namelijk interessanter voor de bouw.”
Derksen stelt: “Hoe meer vezelgewassen we lokaal weten te verbouwen, des te lager zijn de kosten om ze massaal als bouwmaterialen in te zetten. En des te ecologisch verantwoorder zijn de huizen die gebouwd worden, omdat het productieproces minder energie vraagt dan bij traditionele bouwmaterialen.” In de gemeente is architectenbureau Concept Cloudt een partij die gespecialiseerd is in ecologisch bouwen en meedenkt over de mogelijkheden om agrariërs te ondersteunen in de vezelgewassenteelt.
Welke factoren zijn voor de gemeente belangrijk in de vezelgewassenteelt?
“Zonder verdienmodel voor agrariërs, geen vezelgewassen en dus geen biobased bouwen. Dat staat altijd voorop. Daarnaast staat de maatschappelijke waarde hoog in het vaandel. De vezelteelt levert een positieve bijdrage in het behalen van CO2– en stikstofreductiedoelen, door deze emissies in de grond vast te leggen.” Derksen benadrukt het grote belang van behoud van het heuvelachtige landschap: “Vezelgewassen zijn bij uitstek geschikt om erosie tegen te gaan. Ze zitten goed geworteld in de grond en blijven voor langere tijd op dezelfde plek staan.”
Welke kansen biedt de Nationale aanpak Biobased Bouwen voor Gulpen-Wittem?
“De behoefte aan nieuwbouw is de komende jaren groot in Nederland. In onze gemeente ligt er een opgave voor 250 nieuwe woningen. Tegelijkertijd hebben we belangrijke opgaven in het reduceren van CO2– en stikstofuitstoot richting 2050. Ecologisch verantwoord bouwen kan daarin een belangrijke rol spelen. Daarvoor moeten er wel belangrijke stappen worden gezet in de landbouw, bouw en bij controlerende instanties. Laatstgenoemden zijn het vaak nog niet gewend om hierop te controleren, doordat deze bouwvorm nog relatief onbekend is.”
“Publiciteit en praktijkvoorbeelden zijn belangrijk om schaalvergroting te realiseren. Naar andere gemeenten toe, om te laten zien wat er mogelijk is en vergunningstechnisch nodig is. Naar de agrariër, om te laten zien hoe er een realistisch verdienmodel ontwikkeld kan worden. En naar de bouw om de mogelijkheden en het belang van biobased bouwen in te gaan zien. Als gemeente Gulpen-Wittem hopen wij hier onze bijdrage aan te kunnen leveren.”
