Politieke rugwind voor biobased in de GWW

Biobased bouwen in de GWW schuift op van losse proeven naar gewone praktijk. Die beweging staat helder beschreven in de Kamerbrief Versterking voor een circulaire economie (juni 2026), waarin de minister van Klimaat en Groene Groei verslag doet van de Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB). Het GWW-spoor krijgt daarin flink wat ruimte, en het beeld bevestigt wat we dagelijks op de projecten en aan de tafels zien gebeuren. 

De rode draad in de brief is een mooie. De overheid zet stimulering en normering nu naast elkaar. Aan de ene kant ruimte om te ontwikkelen, aan de andere kant duidelijke spelregels die de markt in beweging brengen. Precies de combinatie waar we met alle betrokken partijen naartoe werken. 

Ruimte om te ontwikkelen

De NABB bouwt sinds eind 2023 aan een zelfstandig werkende markt voor biobased bouwmaterialen, met 200 miljoen euro uit het Klimaatfonds. Het grootste deel van het GWW-geld gaat naar bedrijven die een biobased product optimaliseren en testen, zodat het op schaal toegepast kan worden. 

Het tastbaarste voorbeeld is het Innovatiepartnerschap Bioverrijkt Asfalt, gestart in het najaar van 2025. Daarin vervangen partijen het bitumen uit aardolie deels door natuurlijke grondstoffen, wat de CO2-impact van asfalt fors verlaagt. Zestien publieke opdrachtgevers trekken hierin samen op, iets wat een paar jaar geleden nog ondenkbaar was. In het najaar van 2026 worden de eerste proefvakken aangelegd, verspreid over die opdrachtgevers, om levensduur en kwaliteit in de echte praktijk te toetsen. 

En er komt meer aan. Direct na de zomer start het innovatiepartnerschap biobased geluidschermen met Rijkswaterstaat. Daarna volgen oeverbescherming en brugonderdelen, en voor geotextiel en drainagebuizen loopt al een innovatiecompetitie. De grondstoffen, denk aan hout, miscanthus, vlas en wilg, zijn bij groeiende vraag prima op te schalen. 

Duidelijke spelregels

Ontwikkelruimte alleen maakt nog geen markt. Daarom werkt het kabinet aan het wetsvoorstel Milieuprestatie-eisen voor de GWW, dat aanbestedende diensten verplicht milieuprestatie-eisen mee te nemen in hun uitvragen, gemeten via de Milieukostenindicator (MKI). Voor de materialen beton en asfalt komen minimumeisen, en bij grote werken telt milieuprestatie van het gehele werk mee in de gunning. Dat beloont de koplopers en geeft de hele sector een helder perspectief om in te investeren. Met het in procedure brengen van deze maatregel komt bovendien het laatste deel van de GWW-stimuleringsmiddelen vanuit het klimaatfonds vrij. 

Om opdrachtgevers hierop voor te bereiden, en zeker de kleinere, is in maart 2026 een MKI-ondersteuningspunt opgericht bij PIANOo. Dat levert handreikingen, voorbeeldteksten en praktijkervaringen. 

Waar het naartoe werkt

De optelsom is helder. Stimulering bouwt het aanbod op, normering trekt de vraag los. Samen moeten ze in 2030 leiden tot een markt die op eigen benen staat, waarin biobased gewoon een van de opties is bij elke uitvraag. Dat gaat niet vanzelf, en het is precies het werk waar wij ons elke dag voor inzetten: partijen bij elkaar brengen en de stap van proefvak naar standaard kleiner maken. 

Wil je meer weten over een van deze ontwikkelingen?

We vertellen je er graag over. Kies het onderwerp dat bij je past:

➕ Bioverrijkt asfalt

➕ Biobased bruggen

➕ Biobased oeverbeschoeiingen

➕ Biobased geotextielen en drainagebuizen

➕ Biobased straat- en wegmeubilair

Download de volledige Kamerbrief hier.
Omslagfoto: Stientje van Veldhoven-van der Meer, Minister van Klimaat en Groene Groei (bron: Rijksoverheid)

Denk mee over de spelregels voor toepassing van biobased geotextielen en drainagebuizen

Er kan al veel met biobased geotextielen en drainagebuizen. Toch blijven projecten nog vaak in de pilotfase hangen. De reden: de huidige normen zijn geschreven voor kunststof. Biobased alternatieven vallen daarbuiten en kunnen daardoor niet gecertificeerd worden. Het risico komt zo bij ondernemers en opdrachtgevers te liggen. NEN, Building Balance en Biobased Circular willen dat doorbreken met een gezamenlijke afspraak. En daarvoor zoeken we juist nu opdrachtgevers.

Het probleem met biobased geotextielen en drainagebuizen

In de grond-, weg- en waterbouw hoeven sommige producten hun functie maar tijdelijk te vervullen. Daarna mogen ze biologisch afbreken, zonder langdurige milieubelasting. Biobased geotextielen en drainagebuizen zijn daar uitstekend voor geschikt.

Het probleem zit niet in het materiaal, maar in de afspraken eromheen. Opdrachtgevers, ontwerpers, aannemers en producenten hebben duidelijkheid nodig over randvoorwaarden, beoordelingscriteria en aantoonbaarheid. Die ontbreekt nu. Bestaande normen sluiten niet goed aan op deze materialen. Dat zorgt voor onzekerheid bij ontwerp, aanbesteding en uitvoering. En dus blijven veelbelovende projecten steken.

De oplossing: een NTA

Om hier verandering in te brengen stellen NEN, Building Balance en Biobased Circular samen met een werkgroep van vertegenwoordigers uit de keten een NTA op voor biobased én biologisch afbreekbare geotextielen en drainagebuizen.

Een NTA staat voor Nederlandse Technische Afspraak. Het is de snelle variant van een NEN-norm. Een werkgroep van betrokken partijen legt samen vast wat er nodig is, en dat gaat sneller dan een volledig normtraject. Dat maakt een NTA bij uitstek geschikt voor onderwerpen die nog volop in ontwikkeling zijn.

In de werkgroep maak je samen afspraken over drie dingen:

1. de termen en definities die je gebruikt
2. de eisen die gelden per toepassing
3. de testmethoden waarmee je aantoont dat een product aan die eisen voldoet

Een NTA is geen wet. Je bent niet verplicht eraan te voldoen. Maar het geeft de markt houvast. Wie kan aantonen dat hij volgens de NTA werkt, laat zien dat zijn product op orde is. En een NTA kan later worden omgezet naar een volledige NEN-norm. Het is daarmee vaak de eerste stap richting certificering en bredere normontwikkeling.

Wat heldere afspraken opleveren

Goede afspraken helpen opdrachtgevers en marktpartijen om biobased en biologisch afbreekbare materialen beter te beoordelen en toe te passen. Ze geven duidelijkheid bij ontwerp, aanbesteding en uitvoering. En ze vormen de basis voor certificering en verdere normontwikkeling.

Daarmee dragen ze bij aan de klimaat- en circulariteitsdoelen. Ook sluiten ze aan op de ambitie om in 2030 minimaal 30% van de GWW-opgave biobased uit te voeren.

Juist nu zoeken we opdrachtgevers

Voor het succes van een NTA is het belangrijk dat de hele keten meedoet. Van grondstoffenleverancier tot aannemer en opdrachtgever. Op dit moment zijn de opdrachtgevers nog ondervertegenwoordigd. En juist zij bepalen via hun projecten en aanbestedingen wat de markt vraagt.

Ben je opdrachtgever en hecht je waarde aan duurzaamheid? Denk dan mee over de eisen waaraan biobased geotextielen en drainagebuizen moeten voldoen. Deelname is kosteloos. Aanmelden voor de werkgroep kan tot uiterlijk 13 juli 2026.

Wil je meedoen of heb je vragen?
Neem contact op met Claudia van Riet via claudia@buildingbalance.eu.

Biobased bruggen: van goede voorbeelden naar de nieuwe standaard

Nederland staat voor een grote vervangingsopgave. De komende jaren worden honderden bruggen vervangen of vernieuwd. Dat vraagt om keuzes. Gaan opdrachtgevers voor conventionele oplossingen, of benutten ze de kans om biobased materialen toe te passen? 

Building Balance helpt opdrachtgevers om die keuze te maken, met voldoende volume om marktpartijen echt in beweging te brengen.

Emile Hoogterp: verbinder tussen opdrachtgevers en markt

Emile Hoogterp is dit jaar gestart als PMC-trekker biobased bruggen bij Building Balance. Vanuit zijn werk bij Ingenieursbureau Westenberg kent hij zowel de opdrachtgevers als de marktpartijen in de bruggensector. Die kennis zet hij nu in om partijen binnen Building Balance aan elkaar te verbinden.

“De vraag is niet óf we stappen zetten, maar hoe we dat samen slim en schaalbaar doen”, zegt Hoogterp. “We moeten sneller circulair en biobased bouwen. En omdat we de komende jaren veel bruggen vervangen of vernieuwen, liggen er juist nu heel veel kansen.”

Van vijftien tot twintig opdrachtgevers naar één volume

De komende maanden brengt Building Balance vijftien tot twintig opdrachtgevers samen die biobased materialen of constructies willen toepassen. Het doel: voldoende vraagvolume creëren zodat marktpartijen de zekerheid hebben om te innoveren en duurzame oplossingen door te ontwikkelen.

Dat volume is cruciaal. Hoogterp: “Bij een groter volume verdwijnt ook het prijsvoordeel dat conventionele oplossingen nu nog hebben. Als vervolgens in de praktijk blijkt dat biobased materialen een prima alternatief zijn, kan het echte opschalen beginnen.”

Wat er al kan

Er is al meer mogelijk dan veel opdrachtgevers beseffen. Boukje van Reijn, manager GWW bij Building Balance: “Bij brugonderdelen zoals liggers, planken of leuningen worden al regelmatig biobased materialen of hergebruikt hout toegepast. Er zijn zelfs volledige brugdekken van biocomposieten gemaakt. De techniek is er. Nu is het zaak dat opdrachtgevers dat ook durven uitvragen.”

Biocomposieten zijn samengestelde materialen op basis van natuurlijke vezels zoals vlas, hennep, basalt of glas, verwerkt met harsen en polymeren. Ze zijn geschikt voor dragende toepassingen in bruggen. Building Balance stimuleert daarnaast het gebruik van Europees hout als alternatief voor tropisch hardhout.

Antwoorden op de vragen die er nog zijn

Op de werkvloer leven bij opdrachtgevers nog veel vragen over kwaliteit, levensduur en risico’s van biobased materialen. Terecht, zegt Van Reijn. “Er is de afgelopen jaren veel gebeurd, maar voor de buitenwereld was dat niet altijd zichtbaar. Opdrachtgevers hebben de ambitie om biobased materialen toe te passen, maar juist op vragen over kwaliteit en levensduur moet ons Innovatiepartnerschap een praktisch antwoord geven.”

Daarvoor is het cruciaal dat gemeenten, provincies en waterschappen de komende maanden voldoende vraag neerleggen.

Doe mee als opdrachtgever

Het Innovatiepartnerschap richt zich na de zomer eerst op toepassingen die al bewezen zijn en klaar zijn voor opschaling. Stap voor stap, met de sector, naar een nieuwe standaard.

Ben je opdrachtgever en wil je aansluiten bij het Innovatiepartnerschap biobased bruggen? Neem contact op met Emile Hoogterp via emile@buildingbalance.eu.

Wilg onder hoogspanningsmasten: Flevolandschap maakt van beheer een grondstof voor biobased oevers

Onder hoogspanningsmasten groeit alles hard. Voor terreinbeheerders betekent dat terugkerend beheer, kosten en planning die steeds opnieuw moet. Het Flevolandschap koos voor een andere route: wilg als productieteelt op plekken waar beheer nodig is: met hout dat in de keten terechtkomt voor biobased toepassingen in de grond-, weg- en waterbouw (GWW), zoals oeverbeschoeiing en zinkstukken.

‘Je moet van de snelweg af’
Leo Boonman (hoofd natuur- en landschapsbeheer bij Het Flevolandschap) beheert met zijn teams duizenden hectares natuur in Flevoland. Hij kent de groeikracht van de polder als geen ander. ‘Je moet van de snelweg af,’ zegt hij. ‘Ga bij die donkere vlekken op de kaart kijken en je weet niet wat je ziet.’ Die groeikracht is prachtig, maar brengt ook beheeropgaven met zich mee, zeker op plekken waar veiligheid en infrastructuur samenkomen.

Van beheerprobleem naar oplossing
Onder hoogspanningsmasten liep Flevolandschap tegen snelle opslaggroei aan. ‘Dan worden de beheerders van die hoogspanningsmasten nerveus,’ vertelt Leo. ‘En dan stonden ze eens in de zoveel tijd weer aan je bureau: jullie moeten kappen, want het komt richting de draden. En het ging altijd harder dan wij verwachtten.’ De vraag werd: hoe maak je dit beheer voorspelbaar, zonder telkens ad hoc in te grijpen?

Via een eerdere samenwerking met Van Aalsburg (onder meer rond oeverherstel met rijshoutconstructies) kwam een nieuw idee op tafel: kan wilg hier een structurele rol spelen? ‘Het was één en één twee,’ zegt Leo. ‘We dachten: is dit niet heel mooi om toe te passen onder die hoogspanningsmasten?’

Randvoorwaarden: ‘dan moet je het ook helemaal doen’
Flevolandschap stelde duidelijke voorwaarden voordat er een ‘ja’ kwam. De aanleg en uitvoering moesten bij de specialist liggen. ‘Wij wilden het niet aanleggen en we wilden de voorbereidende dingen er niet op doen,’ zegt Leo. ‘Dan moet je het ook helemaal gaan doen.’ Daarom zijn er afspraken gemaakt over looptijd (rond de 10 jaar), oogstmomenten en vooral: natuur en bodem.

Belangrijke les: ‘natte gronden’ is niet één term
In de praktijk zit een risico niet alleen in winterse natheid, maar juist in oogst- en werkomstandigheden. ‘Wat mensen onderschatten,’ zegt Leo, ‘is dat natte gronden niet alleen een winterding zijn. Het kan ook nat zijn op het moment dat je eigenlijk moet oogsten.’ Bodem en ondergrond zijn bepalend voor wat er boven gebeurt. ‘Als je het versmeert of met te zwaar materieel onder verkeerde omstandigheden overheen gaat, dan heeft dat jarenlang vervolg.’

De oplossing zit in heldere afspraken met de uitvoerder: wanneer kan het wél, en wanneer kan het niet en welk materieel is passend.

Waarom dit relevant is voor de GWW
De vraag naar wilgenhout voor biobased toepassingen in de GWW is groot. Als aanbod achterblijft, stijgen de kosten en komt opschaling van biobased oplossingen onder druk te staan. Praktijkvoorbeelden zoals deze laten zien hoe terreinbeheerders en waterschappen op specifieke plekken kunnen bijdragen aan extra aanplant, zonder natuurdoelen los te laten.

Wat levert het Flevolandschap op?
Voor Flevolandschap is het rendement niet het verhaal. ‘Je wordt er niet rijk van,’ zegt Leo, ‘maar bij ons is het vooral rendabel omdat wij kosten minder hebben. En je hebt een vaste lijn: eens in de zoveel tijd gaat het eraf.’ Het blijft aanvullend: ‘Natuur is bij ons natuur. Dit is aanvullend.’

Meer weten of verkennen? Ben je waterschap, terreinbeheerder of landgoedeigenaar en wil je verkennen of wilg past op jouw gronden, bijvoorbeeld onder specifieke condities of als oplossing voor beheerdruk? Neem contact op via gww@buildingbalance.eu.

Drie infrabedrijven gaan bewijzen dat bioverrijkt asfalt werkt

Boskalis Nederland, Dura Vermeer en KWS starten de Onderzoeks- en Ontwikkelfase van het Innovatiepartnerschap Bioverrijkt Asfalt. De drie infrabedrijven gaan, na een intensief aanbestedingstraject, proefvakken aanleggen met asfalt waarin tussen de 30 en 50% van het bitumen is vervangen door biobased grondstoffen. Het is de eerste keer in Nederland dat op deze schaal een uitvraag op basis van één vraagspecificatie is gedaan voor asfalt.

Van vraagspecificatie naar de weg

Anderhalf jaar voorbereiding resulteerde maandag 15 juni in een concrete stap voor de Nederlandse asfaltmarkt. Boskalis Nederland, Dura Vermeer en KWS (onderdeel van VolkerWessels) tekenden in Utrecht de overeenkomst voor de Onderzoeks- en Ontwikkelfase (O&O) van het Innovatiepartnerschap (IP) Bioverrijkt Asfalt. 

Het IP is een Europese aanbestedingsprocedure waarbij opdrachtgevers en marktpartijen gezamenlijk innovatieve producten doorontwikkelen tot marktrijp niveau. Deelnemende gemeenten, provincies en Prorail hebben zich vooraf gecommitteerd aan de afname van het ontwikkelde asfaltmengsel, zodra het aan de vraagspecificatie voldoet. 

Het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat maakte, als één van de vier betrokken ministeries bij de Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB), het Innovatiepartnerschap Bioverrijkt Asfalt financieel mogelijk. 

De doelstelling van de NABB is helder: in 2030 moet minimaal 15% van het nieuw toegevoegde asfalt bioverrijkt zijn, met ten minste 30% vervanging van bitumen door biobased grondstoffen. De aanleg van proefvakken door de drie infrabedrijven is de eerste concrete stap op dat pad. 

Infrabedrijven zetten de stap naar grootschalige toepassing

“De verduurzaming van asfalt vraagt om samenwerking in de hele keten. Met dit innovatiepartnerschap kunnen we samen met opdrachtgevers en partners bioverrijkte asfaltmengsels verder ontwikkelen én op een veilige en verantwoorde manier in de praktijk toepassen. Zo zetten we een belangrijke stap richting grootschalige toepassing van duurzame alternatieven voor fossiele grondstoffen,” zegt Stijn van ‘t Hek, Directeur Asfalt bij Dura Vermeer. 

Willem van Biljouw, Bedrijfsleider asfalt bij Boskalis Nederland vult aan: “Dit partnerschap geeft ons de ruimte om te innoveren zonder het wiel opnieuw uit te vinden. Bij innovatie hoort dat niet alles direct slaagt. Juist door samen met opdrachtgevers te leren van wat werkt én wat niet werkt, maken we de versnelling die deze transitie nodig heeft.” 

Eric Vugs, Directeur Asfaltbedrijf bij KWS: “Als KWS werken we aan toekomstige oplossingen om zonder nieuwe fossiele grondstoffen volledig circulair asfalt te kunnen produceren. Dit vergt de nodige proefvakken om ervaring op te doen en deze mengsels te optimaliseren.”

Ondertekening O&O-overeenkomst Innovatiepartnerschap Bioverrijkt Asfalt, Utrecht, 15 juni 2026

Opdrachtgevers sturen op meer dan alleen de prijs

De tweede helft van 2026 werken de drie infrabedrijven aan de aanleg van proefvakken op locaties die in overleg met de deelnemende opdrachtgevers zijn bepaald. Gekeken wordt, door een uitgebreid monitoringsprogramma naar technische prestaties, levensduur, verwerkbaarheid en kosten. Het Nationaal Platform Duurzame Wegverharding (NPDW) is betrokken bij de dataverzameling, monitoring en ten slotte de validatie, zodat de resultaten breed worden gedeeld en benut. 

Voor de deelnemende opdrachtgevers is het IP een manier om direct invloed te hebben op de productontwikkeling. “We willen als gemeente Rotterdam niet afwachten tot de markt vanzelf verandert”, zegt André Houtepen, Senior Adviseur Wegenbouw bij Gemeente Rotterdam. “Door mee te doen aan dit partnerschap helpen we de markt de juiste kant op.” 

Miriam van Dalen, Adviseur Circulair Inkopen bij Gemeente Amersfoort, voegt toe: “Wij hebben de Europese en nationale klimaatdoelen vertaald naar concrete acties om onze milieu impact te verlagen. Onze inkoop is een belangrijk middel om daar uitvoering aan te geven. Bioverrijkt asfalt is daar een concreet voorbeeld van.” 

De transitie begint nu

Luuk van Dijk, Projectmanager Bioverrijkt Asfalt bij Building Balance, benoemt de bredere betekenis van de ondertekening. “We werken al lange tijd aan de randvoorwaarden: een coalitie van opdrachtgevers, een aanbestedingsprocedure die werkt, infrabedrijven die echt willen. Vandaag zien we dat dat fundament stevig is om verder op te bouwen. Nu door naar de aanleg van de proefvakken, de volgende mijlpalen.” 

De resultaten worden de komende jaren breed gedeeld met de sector. Als de proefvakken de verwachte prestaties laten zien, ontstaat een stevige basis voor verdere opschaling binnen de Nederlandse asfaltsector. 

Subsidieoverzicht voor biobased innovaties in de Grond-, Weg- en Waterbouw

Ben je actief in de Grond-, Weg- en Waterbouw (GWW) en werk je aan biobased oplossingen? Dan zijn er in 2026 meerdere subsidies beschikbaar die je project kunnen ondersteunen. Building Balance en het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat hebben de regelingen voor je op een rij gezet.

👉🏼 Ga direct naar het subsidieoverzicht

Waarom een subsidieoverzicht?

De overheid wil het gebruik van biobased materialen in de GWW versnellen. Denk aan biobased oeverbescherming, geluidsschermen, brugdelen en asfalt met biobased grondstoffen. Om die stap te zetten, zijn er diverse regelingen beschikbaar voor ondernemers, samenwerkingsverbanden en mkb’ers. Maar het subsidieaanbod is breed en niet altijd overzichtelijk. 

Daarom hebben Building Balance en het ministerie van IenW dit overzicht gemaakt: concreet, praktisch en afgestemd op de GWW-sector. 

Wat vind je in het overzicht?

Het overzicht bevat regelingen voor verschillende typen initiatieven: 

➕ Innovatiepartnerschappen (IP): 19 miljoen euro beschikbaar voor samenwerking tussen publieke opdrachtgevers en marktpartijen. Gericht op bioverrijkt asfalt, oeverbescherming, geluidsschermen en fiets- en voetgangersbruggen. Ondernemers schrijven in en ontvangen bij bewezen resultaat ook afnamezekerheid. 

➕ DEI+ Biobased Circular: subsidie voor het testen of demonstreren van innovaties met biobased grondstoffen, van pilot (tot 1 miljoen euro) tot demonstratieproject (tot 10 miljoen euro). 

➕ EKOO Biobased Circulair: voor onderzoek en ontwikkeling van biopolyesters op biobasis. Open van april tot augustus 2026, maximaal 500.000 euro per project. 

➕ MIA/Vamil: fiscaal voordeel voor ondernemers die investeren in milieuvriendelijke bedrijfsmiddelen. In 2026 is 155 miljoen euro beschikbaar. 

➕ Innovatiekrediet: voor innovatieve projecten met technisch risico en een sterk marktperspectief. Het gehele jaar open voor aanvraag. 

➕ WBSO: fiscale regeling voor ondernemers die zelf aan research en development doen. Doorlopend beschikbaar. 

Daarnaast bevat het overzicht Europese regelingen zoals Horizon Europe en het Innovation Fund, en financieringsopties zoals de Borgstelling MKB-krediet (BMKB) en de Garantie Ondernemingsfinanciering

Voor wie is dit overzicht?

Het overzicht is bedoeld voor ondernemers en opdrachtgevers die actief zijn in de GWW en die biobased oplossingen willen ontwikkelen, testen of opschalen. Of je nu een startup bent, een gevestigd bedrijf of een publieke opdrachtgever: er is voor vrijwel elke fase een passende regeling

Bekijk het overzicht

Wil je weten welke subsidie bij jouw project past?
👉🏼 Bekijk het volledige overzicht of neem contact met ons op via gww@buildingbalance.nl.

Waarom Nederlandse gemeenten nú inzetten op het asfalt van morgen

André Houtepen, Senior Adviseur Wegenbouw bij Gemeente Rotterdam, werkt al jaren aan verduurzaming van de openbare ruimte. Maar sinds hij twee jaar geleden opa werd, voelt de urgentie nog scherper. “Ik kan me niet voorstellen dat een aannemer later tegen zijn kleinkinderen wil zeggen: “kijk, hier heeft opa vroeger bewust slechte kwaliteit asfalt aangelegd.” Die gedachte drijft hem als hij vertelt waarom Rotterdam besloot lead buyer te worden in het Innovatiepartnerschap Bioverrijkt Asfalt, kortweg IP Bioverrijkt Asfalt.

Rotterdam en Amersfoort zijn twee van de dertien deelnemende gemeenten in het IP Bioverrijkt Asfalt. Dat is een aanbestedingsprocedure waarbij publieke opdrachtgevers en marktpartijen samen bioverrijkt asfalt door ontwikkelen tot een product dat technisch en commercieel klaar is voor de markt.

Bioverrijkt asfalt is asfalt waarin een deel van het fossiele bitumen wordt vervangen door biobased grondstoffen. Wat deze gemeenten beweegt, laat zien waarom dit ook voor andere gemeenten in Nederland van belang is.

Rotterdam: niet lullen maar poetsen

Voor André was de weg naar het IP niet zo lang. Hij kende Luuk van Dijk van Building Balance vanuit de wegenbouw, en toen Building Balance een lead buyer zocht, voelde de keuze vanzelfsprekend. “Gemeenten beheren zo’n zestig procent van het wegennet in Nederland. Als wij de transitie niet aanjagen, wie dan?”

Dat Rotterdam graag zijn nek uitsteekt, is geen toeval. De gemeente heeft klimaatneutraliteit hoog op de agenda staan en werkte al mee aan de KCI-transitiepaden van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat. Een van de conclusies uit dat traject: sterk inzetten op verduurzaming van wegverhardingen. Bioverrijkt asfalt paste daar direct in. “Het staat op ons verlanglijstje als gemeente”, zegt André.

Van beleid naar praktijk

Intern was het draagvlak er snel. Wegbeheerders gingen mee, het programmateam duurzaamheid ook. Rotterdam legt de komende jaren proefvakken en een referentievak met conventioneel asfalt aan, waarbij biobased mengsels uitgebreid worden gemonitord. Als na vijf jaar blijkt dat het mengsel goed werkt, heeft de gemeente zich gecommitteerd aan minimaal twintig procent biobased in haar asfaltprogramma.

Zijn boodschap aan andere gemeenten is direct: “Duurzame wegverharding is de toekomst. We gaan er hoe dan ook heen. Over een aantal jaar is er geen fossiel bitumen meer. Als je het dan nog nooit duurzaam hebt gedaan, heb je een uitdaging. Je kunt beter nu ervaring opdoen.”

GWW-opdrachtgevers tekenen commitment voor bioverrijkt asfalt

Amersfoort: gericht toewerken naar duurzamer asfalt

Bij Gemeente Amersfoort begon het anders. Miriam van Dalen is Adviseur Circulair Inkopen. Ze leerde het IP kennen via een bijeenkomst over biobased oplossingen in de GWW, waar Boukje van Reijn van Building Balance een presentatie gaf. Een gesprek na afloop zette de samenwerking in gang.

Wat Amersfoort kenmerkt, is de systematische aanpak. De gemeente heeft een omgevingsprogramma Circulaire Stad, waarin circulariteit is verankerd in alle facetten van stadsontwikkeling. Tegen 2030 moet 55 procent van de materialen die de gemeente inkoopt, hergebruikt of biobased zijn. Om dat doel te bereiken, laat Amersfoort alle projecten in de openbare ruimte door een interne ‘MKI-wasstraat’ lopen: een structurele toetsing van de milieu-impact van elk project.

Ook heeft Amersfoort een areaalmodel laten opstellen, waarmee inzichtelijk is gemaakt welke productgroepen in de openbare ruimte de meeste milieu-impact veroorzaken in Amersfoort. “Asfalt staat daarbij op de eerste plaats, vanwege de grote milieu‑impact en het hoge volume. Door mee te doen aan het IP willen we in de toekomst overstappen op een duurzamer asfaltmengsel. Daarmee kunnen we met relatief weinig middelen een grote stap maken in het verlagen van onze milieu-impact,” zegt Miriam.

Samen beslissen, samen dragen

De beslissing om mee te doen, werd breed gedragen. Miriam ging om tafel met wegbeheerders en andere betrokkenen. “Je hebt lef nodig om verder te komen. Als alle neuzen dezelfde kant op staan, kan je van start. Omdat we deze beslissing samen hebben genomen, is het een gedragen keuze en een gedeelde verantwoordelijkheid.”

Een bijkomend voordeel dat Amersfoort aanspreekt: deelnemende overheden binnen het IP hebben kunnen meedenken over de eisen en specificaties waaraan bioverrijkt asfalt moet voldoen. En als het IP slaagt, ligt er een raamovereenkomst klaar waarmee de gemeente de ontwikkelde oplossingen direct kan gaan toepassen. Er is geen nieuwe aanbesteding nodig.

Luuk van Dijk, Projectmanager IP Bioverrijkt Asfalt bij Building Balance

Bouwen aan kennis die iedereen ten goede komt

Luuk van Dijk, Projectmanager IP Bioverrijkt Asfalt bij Building Balance, ziet in de deelname van deze gemeenten meer dan een bestuurlijke keuze. “Dat gemeenten als Rotterdam en Amersfoort meedoen, geeft het IP Bioverrijkt Asfalt kracht en geloofwaardigheid. De kennis die opdrachtgevers en opdrachtnemers ontwikkelen, is een fundament waar de hele sector op kan voortbouwen.”

Miriam vult dat aan: “In Amersfoort leren we verder over circulariteit in de GWW. Door als gemeenten kennis uit te wisselen, leren we van elkaar en zetten we samen stappen vooruit. De ontwikkelingen en aanleg van de proefvakken zijn openbaar: volg ze. Als er ergens een succesvol project is gerealiseerd, hoef je het wiel niet opnieuw uit te vinden.”

André sluit af zoals Rotterdam dat doet: zonder omwegen. “Duurzame wegverharding is de toekomst. Je leert meegaan met de tijd door een keer je nek uit te steken. Begin klein, bouw het op. En als je vragen hebt: bel ons in Rotterdam.”

Bioverrijkt asfalt: van agenda naar toepassing

Bioverrijkt asfalt is geen toekomstmuziek. Het wordt nu ontwikkeld, getest en gemonitord. Wil je ook onderzoeken hoe jouw gemeente bioverrijkt asfalt kan toepassen in projecten? Neem contact op met Luuk van Dijk van Building Balance.

Blijf op de hoogte van de ontwikkelingen binnen het IP Bioverrijkt Asfalt. Bekijk de landingspagina van het IP Bioverrijkt Asfalt en schrijf je in voor de GWW-nieuwsbrief van Building Balance.

Nieuwe biobased productbladen helpen opdrachtgevers duurzamer uitvragen

Op Moederbestek.nl is een reeks nieuwe productbladen voor biobased toepassingen in de Grond-, Weg- en Waterbouw (GWW) gepubliceerd. Ze helpen opdrachtgevers om biobased materialen eenvoudiger en consistenter uit te vragen in projecten. Daarmee wordt het voor de markt duidelijker welke oplossingen gevraagd worden en ontstaat ruimte om biobased toepassingen verder op te schalen.

De productbladen zijn ontwikkeld door BouwCirculair in opdracht van Building Balance, binnen de Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB). Ze gaan onder meer over bioverrijkt asfalt en biobased toepassingen zoals geotextiel, brugonderdelen, verkeersborden en oeverbeschoeiingen.

Met de nieuwe productbladen kunnen opdrachtgevers biobased producten eenvoudiger opnemen in hun bestekken. De producten sluiten aan op de RAW-systematiek en worden op een uniforme manier beschreven. Dat maakt het voor opdrachtgevers makkelijker om biobased oplossingen uit te vragen en geeft producenten duidelijkheid over de eisen.

De productbladen vormen daarmee een belangrijke stap richting verdere opschaling van biobased materialen in de GWW.

Bioverrijkt asfalt

Luuk van Dijk, projectleider uniformering inkoopproces GWW bij Building Balance, ziet dat de asfaltsector zich snel ontwikkelt. Producenten werken aan nieuwe mengsels en toepassingen die biobased grondstoffen gebruiken.

De productbladen beschrijven drie asfaltproducten: AC bin-base, AC Surf en Steenmastiekasfalt 8-11. Daarbij geldt dat ongeveer dertig procent van het bitumen wordt vervangen door biobased grondstoffen. Welke grondstoffen dat zijn, bepaalt de producent.

Van Dijk: “De nieuwe productbladen zijn een perfect middel om de opschaling van biobased materiaalgebruik in de GWW aan te jagen. Opdrachtnemers bieden niet alleen hun producten aan, opdrachtgevers kunnen dat nu ook echt goed uitvragen.”

In de productbladen staat niet precies welke biobased grondstoffen worden toegepast. Van Dijk: “De opdrachtnemer moet zelf aantonen dat de kwaliteit en levensduur voldoen. Dat gebeurt via het Asfaltkwaliteitsloket en in overleg met de opdrachtgever. De techniek ontwikkelt zich snel. Door deze productbladen kunnen opdrachtgevers in ieder geval al gerichter biobased materialen voorschrijven.”

Biobased geotextiel: jute

Nog voordat er op Moederbestek een productblad Biobased geotextiel beschikbaar kwam, was Nico Maat (projectleider Waterschap Rivierenland) al overtuigd van de kwaliteiten van dit natuurlijke materiaal. In 2024 paste hij tien meter brede juterollen toe bij het versterken van de boezemkades langs de Peursumsche Vliet (Giessenburg). De boezem ligt hier hoger dan de polder ernaast, terwijl de kades niet voldoende hoog en/of stevig genoeg zijn bij de druk van de boezem. De risico’s worden nu ondervangen door verhoogde en verbrede kades en bij dat laatste komt jute van pas.

Langs de boezem werd een watergang gedempt om de originele kade te kunnen verbreden (ernaast wordt later een nieuwe watergang aangelegd). Om in de gedempte watergang een pakket met zand en klei goed en stabiel te laten zetten, werd jute in het water gerold. Tegelijkertijd werd eronder bagger weggezogen en zand op het jute doek aangebracht. De jute ligt nu als scheiding tussen een dik veenpakket en het zand.

“We gebruikten de dikste variant van de jute die er te verkrijgen is”, vertelt Nico Maat, “en dat werkte prima om de krachten te verdelen van het zand en de klei die er nadien op zijn gebracht. Zonder die laag van jute zou de bodem te fragiel zijn, zodat er lokaal zettingsverschillen kunnen ontstaan. De grootste zettingen treden vrij snel op nadat het zand is aangebracht. Zettingsverschillen kun je nooit helemaal voorkomen, maar het gebruik van jute blijkt echter een goede manier om de verschillen goed te beheersen. Het aanwezige grondwater zorgt er verder voor dat de jute behouden blijft en niet – zoals in een normale bodem – composteert.”

Opschalen van biobased toepassingen

Building Balance werkt samen met opdrachtgevers, aannemers en producenten aan de verdere opschaling van biobased materialen in de GWW. Dat gebeurt via verschillende product-marktcombinaties, waarin oplossingen gezamenlijk worden ontwikkeld en getest.

Van Dijk: “Wij spreken met veel partijen om op een goede, risicoarme manier innovaties mogelijk te maken. Dat doen we door opschaling via vijf verschillende Product Markt Combinaties, met bijvoorbeeld een Innovation Impact Challenge voor geotextiel. Ook staan er drie Innovatiepartnerschappen op stapel voor oeverbeschoeiingen, geluidsschermen en bruggen.”

Voor asfalt is inmiddels een Innovatiepartnerschap bioverrijkt asfalt gestart. Daarbij werken zestien opdrachtgevers samen met marktpartijen aan nieuwe asfaltmengsels.

Van Dijk: “Als dat asfalt na vijf jaar monitoren voldoet, hebben de zestien opdrachtgevers – ProRail, twee provincies en dertien gemeenten – allemaal toegezegd dat ze die producten gaan afnemen. Het is echt belangrijk dat we die gezamenlijke afstemming blijven stimuleren om in de toekomst andere materiaalkeuzes te gaan maken. Het gaat daarbij niet alleen om de technische aspecten, maar ook om economische en duurzame. Die drie-eenheid proberen we met het innovatiepartnerschap op een goede manier uit te vragen. Zodat een oplossing kwalitatief goed is, wat betreft techniek en milieu-impact, maar ook prijstechnisch. Dan is alleen nog de totale levensduur een onvoorspelbare factor en dat gaan we de komende vijf jaar met dat Innovatiepartnerschap juist onderzoeken.”

GWW-opdrachtgevers tekenen commitment voor bioverrijkt asfalt

Projectleiders maken het verschil

Volgens Maat hangt het kiezen voor biobased materialen ook vaak af van de projectleiders zelf. “Onze toepassing met jute ontstond puur door mijn intrinsieke motivatie. Als een project ‘natuurlijk’ kan worden uitgevoerd, ga ik ermee aan de slag en neem ik het risico. Leverancier Tefab, die ik al kende van kokosmatten, overtuigde me van de kwaliteiten van jute en achteraf blijkt het prima te werken. Bovendien is het niet veel duurder. Het gaat misschien om slechts 0,1 procent van het totale projectbudget.”

Het uitschrijven van de tender was ook geen hogere wiskunde, aldus Maat, maar “als je het nooit zo hebt gedaan, is het natuurlijk wel even spannend. Aannemers mogen immers ook altijd een alternatief aanbieden.” Volgens Maat helpen de nieuwe productbladen zeker om biobased materialen sneller onder de aandacht te brengen.

“Veel mensen weten niet eens wat er al mogelijk is. Het helpt enorm als je kunt laten zien welke materialen er zijn en hoe ze werken.” De toepassing bij de Peursumsche Vliet trekt inmiddels de nodige belangstelling: collega’s van waterschappen met veenweidegebieden zijn al komen kijken naar de inzet van jute.

Aan de slag met biobased uitvragen

Met de nieuwe productbladen krijgen opdrachtgevers een praktisch hulpmiddel om biobased oplossingen op te nemen in hun bestekken. Daarmee ontstaat meer duidelijkheid in de markt en groeit de toepassing van biobased materialen in de GWW.

Zoals Van Dijk het samenvat: “Kiezen voor biobased producten betekent het combineren van veel facetten die moeilijk en complex zijn. Moederbestek.nl heeft daarbij een aanvullende rol ten aanzien van verduurzaming binnen de RAW-systematiek van CROW. Nu is het aan de opdrachtgevers om hier bewust mee aan de slag te gaan. Ik zou het heel mooi vinden om het eerste bestek te zien met daarin daadwerkelijk de producten uit deze biobased productbladen.”

Meer weten over de ontwikkeling van deze productbladen?
👉🏼 Ga naar Moederbestek.nl.

Lees hier ook het oorspronkelijke artikel van BouwCirculair.

Regeling Stimulering Vezelteelt open voor verwerkers

Vanaf heden kunnen verwerkers van biobased grondstoffen zich inschrijven voor een nieuwe aanbesteding binnen de Nationale Aanpak Biobased Bouwen. Met deze aanbesteding worden koolstofcertificaten ingekocht om de verwerkingscapaciteit van biobased grondstoffen in Nederland te vergroten.

Het Nationaal Groenfonds voert deze regeling uit in opdracht van het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur. De aanbesteding is bedoeld om de keten van land tot pand verder te versterken. Meer verwerkingscapaciteit betekent dat biobased grondstoffen vaker kunnen worden toegepast in bouwmaterialen voor nieuwbouw, renovatie en infrastructuur.

Budget voor verwerkers
Voor deze aanbesteding is €4.650.000 beschikbaar. Verwerkers kunnen een aanvraag indienen voor de verkoop van koolstofcertificaten uit biobased grondstoffen. De minimale inschrijving is €500.000, het maximale inschrijving: €2.300.000.

De regeling richt zich op verwerkers van onder andere hennep, vlas, stro, miscanthus en mammoetgras, wilgen, bamboe, Paulownia, hout en tuinbouwreststromen.

Belangrijke data
➕ opening inschrijving: 4 maart
➕ webinar over de regeling: 1 april om 10.00 uur
➕ vragen stellen: tot en met 7 april
➕ sluiting inschrijving: 29 april om 12.00 uur

Tijdens het webinar van het Nationaal Groenfonds wordt de regeling toegelicht en is er ruimte voor vragen van geïnteresseerde verwerkers. Aanmelden kan hier. 

Meer informatie

Meer informatie en de volledige aanbestedingsdocumenten zijn te vinden op TenderNed.

Waterschappen zetten volgende stap richting biobased oeverbescherming

Waterschappen zetten de komende jaren gezamenlijk in op de opschaling van biobased oeverbescherming via het Innovatiepartnerschap Biobased Oevers. Biobased oevers vormen een duurzaam alternatief voor conventionele oeverbeschoeiing en dragen bij aan natuurontwikkeling, een betere water- en bodemkwaliteit en een lagere CO₂-uitstoot.

Met het Innovatiepartnerschap werken waterschappen samen met marktpartijen aan de ontwikkeling én toepassing van circulaire oeveroplossingen, gebaseerd op natuurlijke materialen en biobased composieten. Het partnerschap vormt daarmee een belangrijke stap van ambitie naar grootschalige praktijktoepassing.

Van verkenning naar concrete samenwerking

In het afgelopen jaar heeft de Unie van Waterschappen, in nauwe samenwerking met de Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB) en uitvoeringsorganisatie Building Balance, gewerkt aan het verbinden van waterschappen aan het Innovatiepartnerschap. Daarbij stond kennisdeling centraal, zijn kansen verkend en zijn gezamenlijke ambities concreet gemaakt.

Die inzet heeft geleid tot een stevige startpositie, waarin meerdere waterschappen en andere publieke opdrachtgevers samen optrekken om biobased oeverbescherming structureel te verankeren in beheer en uitvoering.

Samen ontwikkelen en toepassen

In de periode 2026 tot en met 2030 werken de deelnemende opdrachtgevers binnen het Innovatiepartnerschap samen met marktpartijen aan innovatieve oplossingen voor biobased oeverbeschoeiing. Het gaat daarbij om een breed spectrum aan toepassingen, van volledig natuurlijke oplossingen tot biobased composietconstructies.

Het gezamenlijke doel is om oplossingen te ontwikkelen die technisch betrouwbaar zijn, aansluiten bij de beheerpraktijk van waterschappen en op grotere schaal toepasbaar zijn binnen projecten en aanbestedingen.

Opschaling vraagt om onderbouwde oplossingen

Binnen de Opdrachtgeverscoalitie Innovatiepartnerschap Biobased Oevers worden vervolgstappen afgestemd en wordt de gezamenlijke koers bepaald. Inmiddels is een gezamenlijke inbreng van circa 20 kilometer oeverbeschoeiing ingebracht als potentiële commerciële opgave.

Deze schaalgrootte biedt de ruimte om samen met de markt toe te werken naar goed onderbouwde, praktisch toepasbare oplossingen die bijdragen aan versnelling van biobased oeverbescherming in de GWW.

Actieve deelname van waterschappen

De volgende waterschappen nemen al actief deel aan het Innovatiepartnerschap:

➕ Waterschap Brabantse Delta
➕ Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden
➕ Waterschap Limburg
➕ Waterschap Rijn en IJssel
➕ Hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard
➕ Waterschap Vallei en Veluwe
➕ Waterschap Zuiderzeeland

Dat biobased oeverbescherming steeds meer leeft binnen de sector, blijkt ook uit praktijkvoorbeelden, zoals dit recente bericht van Waterschap Brabantse Delta over hun inzet op biobased oevers.

Meer weten of aanhaken?

Waterschappen en gemeenten die interesse hebben in deelname aan het Innovatiepartnerschap Biobased Oevers kunnen contact opnemen met Gerrit Dortland van Building Balance via gerrit@buildingbalance.eu.

Daarnaast stelt Building Balance een gratis GWW-steunpakket beschikbaar voor organisaties die meer willen leren over biobased toepassingen in de GWW. Het pakket biedt inspiratie, praktijkvoorbeelden en toegang tot expertise om intern het gesprek te voeren en vervolgstappen te zetten.

Vraag een gratis GWW-steunpakket aan

Van biobased ambitie naar toepassing: pitch jouw innovatie aan opdrachtgevers

De opschaling van biobased en circulaire oplossingen in de grond-, weg- en waterbouw vraagt om meer dan goede ideeën alleen. Het vraagt om plekken waar innovatie en opdrachtgevers elkaar daadwerkelijk ontmoeten. Waar oplossingen niet blijven hangen in pilots, maar worden doorontwikkeld richting toepassing in projecten en aanbestedingen.

Vanuit Building Balance werken we hier dagelijks aan. In 2025 en 2026 zetten we stevig in op innovatiepartnerschappen, challenges en kennisontwikkeling om biobased toepassingen in de GWW te versnellen. Tegelijk is het minstens zo belangrijk dat ondernemers hun innovaties kunnen laten zien aan opdrachtgevers die actief op zoek zijn naar duurzame oplossingen.

Een mooi voorbeeld daarvan is de Innovatiebijeenkomst circulariteit & duurzaamheid, die op 16 april 2026 wordt georganiseerd door BouwCirculair en Platform WOW, in samenwerking met SlimCirculair.

Van idee naar opschaling

Tijdens deze bijeenkomst krijgen ondernemers met circulaire en biobased innovaties de kans om hun oplossing te pitchen aan publieke opdrachtgevers. Het gaat nadrukkelijk om innovaties die al werken en klaar zijn voor de volgende stap.

Oplossingen met een Technology Readiness Level (TRL) van 6 of hoger, die perspectief bieden op toepassing in de praktijk. De focus ligt op thema’s die ook binnen de GWW centraal staan, zoals biobased materialen en producten, circulaire infrastructuur, klimaatadaptatie, hergebruik en levensduurverlenging.

Juist dit soort ontmoetingen is cruciaal om de stap te maken van ambitie naar uitvoering. Door ondernemers en opdrachtgevers vroegtijdig met elkaar te verbinden, ontstaat ruimte om oplossingen samen verder te brengen richting opschaling.Praktische informatie

Wanneer en waar?
Datum: 16 april 2026
Locatie: Basiliek, Veenendaal

Ondernemers die willen pitchen kunnen hun profiel aanmaken via slimcirculair.nl. Uiterlijk vrijdag 13 februari 2026 hoor je of je wordt geselecteerd om jouw innovatie te presenteren.

Werk jij aan een biobased of circulaire oplossing die relevant is voor de GWW en klaar is voor toepassing? Dan is deze innovatiebijeenkomst een kans om jouw idee onder de aandacht te brengen van opdrachtgevers die vooruit willen.

Meer informatie en aanmelden: slimcirculair.nl

Twee biobased innovaties geselecteerd voor test op InnovA58

Rijkswaterstaat daagde marktpartijen uit om duurzame, circulaire alternatieven te ontwikkelen voor straat- en wegmeubilair. De belangstelling was groot: zestien inzendingen werden beoordeeld. Uiteindelijk zijn twee veelbelovende innovaties geselecteerd die in 2026 in de praktijk worden getest op InnovA58.

Met deze challenge wordt een volgende stap gezet in het versnellen van biobased toepassingen langs de Nederlandse infrastructuur.

Biobased verkeersbord van Plantics

Plantics ontwikkelt een 100% biobased en recyclebaar verkeersbord als alternatief voor de huidige aluminium borden. Het verkeersbord bestaat uit een biobased, recyclebare hars in combinatie met hennepvezels. Samen vormen zij een sterk, stijf en weerbestendig composiet dat geschikt is voor langdurig buitengebruik.

Op InnovA58 worden de verkeersborden getest tijdens de gebruiksfase én aan het einde van hun levensduur. Zo onderzoekt Plantics of het materiaal na gebruik volledig kan worden hergebruikt. De praktijkervaring die hier wordt opgedaan is essentieel om toe te werken naar grootschalige toepassing.

Biobased lichtarmaturen van NPSP

NPSP werkt aan twee biobased lichtarmaturen van het type 8040. Een lichtarmatuur vormt het omhulsel en de dragende constructie van een lamp. Het materiaal, Nabasco 8040, is een nieuw ontwikkeld biobased composiet op basis van reststromen.

Het composiet bestaat uit hennepvezels, gemalen fruitpitten en biochar, gecombineerd met hars uit restmaterialen van de suikerindustrie. Samen met Van Doorn Lighting en Sustainder worden de armaturen begin 2026 ontworpen. Vanaf het voorjaar worden ze geplaatst en getest op InnovA58.

Praktische stap richting duurzame infrastructuur

Langs Nederlandse wegen staan duizenden verkeersborden en lichtmasten. Door juist deze veelgebruikte elementen te verduurzamen, ontstaat directe impact. De geselecteerde innovaties laten zien dat biobased en circulair straat- en wegmeubilair technisch haalbaar is en perspectief biedt voor brede toepassing.

Deze challenge draagt bij aan het verminderen van het gebruik van primaire grondstoffen en laat zien hoe biobased materialen een volwaardig alternatief kunnen vormen binnen de GWW-sector.

Over de challenge

De challenge is een initiatief van Rijkswaterstaat, Hoeve Nieuw Zwanenburg en Building Balance. Building Balance is de uitvoeringsorganisatie van de Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB) en werkt aan het opschalen van biobased materialen in bouw en infrastructuur.

Samen laten deze partijen zien hoe innovatie, praktijk en opschaling hand in hand kunnen gaan.

2025 als kantelpunt voor biobased bouwen in de GWW

2025 was een jaar waarin biobased bouwen in de grond-, weg- en waterbouw zichtbaar en overtuigend op de kaart is gezet. In de hele sector groeide het besef dat biobased materialen niet alleen een duurzaam alternatief zijn, maar een volwaardig onderdeel van toekomstbestendige infrastructuur. Dat zien we terug in concrete acties, nieuwe regelingen en een toenemende bereidheid om samen op te schalen.

De beweging is breder en steviger geworden. Opdrachtgevers, bouwers, kennisinstellingen en ketenpartners weten elkaar beter te vinden en werken samen aan oplossingen die daadwerkelijk toepasbaar zijn in de praktijk. Daarmee heeft biobased bouwen in de GWW in 2025 een duidelijke versnelling doorgemaakt.

De instemming met de nieuwe MKI wetgeving sluit naadloos aan bij deze ontwikkeling. Door milieuprestaties van materialen transparant en goed vergelijkbaar te maken, ontstaat meer houvast bij duurzame keuzes in projecten en aanbestedingen. Dat versterkt de beweging die in de sector al in gang is gezet.

Terugblik op 2025: van ambitie naar uitvoering

Die versnelling kwam in 2025 niet vanzelf. Het jaar stond in het teken van het vertalen van ambities naar concrete instrumenten waarmee opdrachtgevers en marktpartijen echt aan de slag kunnen.

Een belangrijke stap was de start van het Innovatiepartnerschap bioverrijkt asfalt. In dit traject werken opdrachtgevers en aannemers samen aan de verdere ontwikkeling en toepassing van bioverrijkt asfalt. Niet als proef, maar met het duidelijke doel om succesvolle oplossingen ook daadwerkelijk toe te passen in projecten. Daarmee wordt ervaring opgebouwd, kennis gedeeld en schaal gecreëerd.

Daarnaast ging de Innovation Impact Challenge biobased geotextielen en drainagebuizen van start. Deze challenge richt zich op ondernemers die biobased oplossingen willen doorontwikkelen richting grootschalige toepassing. Door marktpartijen uit te dagen én opdrachtgevers te betrekken als potentiële afnemers, ontstaat een sterke verbinding tussen innovatie en praktijk.

Ook spraken opdrachtgevers en bouwers zich dit jaar nadrukkelijk uit via meerdere commitmentverklaringen. Daarmee onderstrepen zij gezamenlijk dat biobased toepassingen een structurele plek verdienen binnen de GWW en dat zij bereid zijn hier actief aan bij te dragen.

Samenwerking als versneller: WOW Samenwerkingsprijs

De manier waarop binnen het GWW programma wordt samengewerkt, bleef niet onopgemerkt. In 2025 ontving Building Balance de WOW Samenwerkingsprijs voor het GWW programma. De jury prees vooral de breedte en diepte van de samenwerking, waarin overheden, marktpartijen, kennisinstellingen en de omgeving gelijkwaardig met elkaar optrekken.

Volgens de jury laat Building Balance zien dat samenwerking geen extra taak is, maar het fundament vormt voor toekomstbestendig werken. Niet door te blijven hangen in losse projecten, maar door steeds te sturen op opschaling en structurele verandering. Het prijzengeld is ingezet om het GWW steunpakket te ontwikkelen, waarmee professionals binnen organisaties worden ondersteund om biobased bouwen verder te brengen en intern meer draagvlak te creëren.

Vooruitblik op 2026: opschalen en verbreden

In 2026 wordt deze lijn nadrukkelijk doorgezet. Drie nieuwe regelingen staan op de planning:

➕ Innovatiepartnerschap voor biobased geluidsschermen
➕ Innovatiepartnerschap voor biobased oeverbescherming
➕ Innovatiepartnerschap voor biobased bruggen

Met deze regelingen krijgen opdrachtgevers de mogelijkheid om samen met marktpartijen nieuwe biobased oplossingen te ontwikkelen én toe te passen. Tegelijkertijd loopt de uitvoering van het Innovatiepartnerschap asfalt en de Innovation Impact Challenge voor geotextielen en drainagebuizen door. Daarmee ontstaat een samenhangend programma waarin meerdere productgroepen parallel worden ontwikkeld.

Deze aanpak draagt direct bij aan de doelstellingen van de Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB). Voor de GWW betekent dit onder andere dat in 2030:

➕ een deel van al het nieuw geproduceerde asfalt bioverrijkt is, waarbij minimaal 30 procent van het bitumen wordt vervangen door biobased grondstoffen;
➕ minimaal 5.000 brugonderdelen zijn vervaardigd uit biobased materialen;
➕ ten minste 10 procent van de geluidsschermen biobased is;
➕ ten minste 30 procent van nieuw aangelegde oeverbescherming biobased is;
➕ 30 procent van de geotextielen in de weg- en waterbouw bestaat uit biobased materialen.

“Wat we in 2025 hebben opgebouwd, vormt een stevig fundament voor de komende jaren,” zegt Boukje van Reijn, Manager GWW bij Building Balance. “We zien dat partijen steeds gerichter willen meedoen. In 2026 zetten we daarom vol in op verdere opschaling, met nieuwe regelingen en meer ruimte voor toepassing in de praktijk.”

Ook vanuit het ministerie wordt deze ontwikkeling onderschreven. Allard Lambers van het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat: “De beweging die nu in de GWW op gang is gekomen, laat zien dat biobased materialen een serieuze en volwassen plek krijgen in de sector. Door duidelijke instrumenten en samenwerking in de keten kunnen ontwikkeling en toepassing elkaar versterken.”

Doe mee in 2026

De komende periode werkt Building Balance samen met partners aan de voorbereiding van de nieuwe regelingen. Deze bieden opdrachtgevers de kans om actief mee te denken, ervaring op te doen en hun eigen opgaven te verbinden aan biobased oplossingen.

Opdrachtgevers die in 2026 willen aansluiten, kunnen zich nu al melden. Deelnemers krijgen ondersteuning, toegang tot kennis en de mogelijkheid om een rol te spelen in de verdere opschaling van biobased materiaalgebruik in de GWW.

👉 Neem contact op met Boukje van Reijn via boukje@buildingbalance.eu voor meer informatie.

Samen bouwen we verder aan een toekomstbestendige GWW-sector.

Ministerraad geeft groen licht voor MKI-wetgeving: stevige impuls voor biobased bouwen in de GWW

De Ministerraad heeft vorige maand ingestemd met de nieuwe MKI-wetgeving. Daarmee wordt de milieukostenindicator wettelijk verankerd als instrument om de milieuprestaties van bouw- en infraprojecten transparanter en beter vergelijkbaar te maken. 

Met dit besluit zijn ook de financiële middelen voor het Building Balance GWW-programma definitief bevestigd. Dat betekent dat het werk aan biobased oplossingen in de grond, weg en waterbouw de komende jaren kan worden doorgezet en verder opgeschaald. 

Waarom dit belangrijk is voor de sector

De goedkeuring van de MKI-wetgeving onderstreept de noodzaak om de milieu-impact van bouwmaterialen te verlagen. Biobased materialen spelen daarbij een belangrijke rol. Ze slaan CO₂ op, verlagen de druk op primaire grondstoffen en dragen bij aan een gezonder bodem- en watersysteem. 

De wet creëert een duidelijker speelveld voor duurzame keuzes. Het biedt opdrachtgevers meer houvast, stimuleert innovatie in de markt en geeft een forse impuls aan de opschaling van biobased materialen. 

Een jaar vol beweging: terugblik op 2025

Het besluit van de Ministerraad komt op een moment waarop de biobased beweging in de GWW-sector al in versnelling is gekomen. In 2025 gingen twee grote regelingen van start: 

➕ Innovatiepartnerschap biobased asfalt
➕ Innovation Impact Challenge biobased geotextielen en drainagebuizen 

Ook spraken opdrachtgevers en bouwers zich via diverse commitmentverklaringen uit om biobased toepassingen actief te helpen opschalen. 

Vooruitblik op 2026: drie nieuwe regelingen op komst

In 2026 worden drie nieuwe regelingen gepubliceerd: 

➕ Innovatiepartnerschap voor biobased geluidsschermen
➕ Innovatiepartnerschap voor biobased oeverbescherming
➕ Innovatiepartnerschap voor biobased bruggen 

Daarnaast ligt er veel focus op verdere uitvoering van het IP Asfalt en de IIC Geotextielen en Drainagebuizen. Deze instrumenten dragen direct bij aan de doelstellingen van de Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB). 

Voor de GWW betekent dit onder andere dat in 2030:

• een deel van al het nieuw geproduceerde asfalt bioverrijkt is, waarbij minimaal 30% van het bitumen vervangen is door biobased grondstoffen;
• minimaal 5.000 brugonderdelen zijn vervaardigd uit biobased materialen;
• ten minste 10% van de geluidsschermen biobased is;
• ten minste 30% van nieuw aangelegde oeverbescherming biobased is;
• 30% van de geotextielen in de weg- en waterbouw bestaat uit biobased materialen. 

“De instemming met de MKI-wetgeving laat zien dat duurzame materiaalkeuzes steeds belangrijker worden,” licht Boukje van Reijn, Manager GWW bij Building Balance, toe. “Dit besluit bevestigt dat de koers die we varen samen met opdrachtgevers, bouwers en kennisinstellingen de juiste is. Dankzij de middelen die nu beschikbaar komen kunnen we in 2026 drie nieuwe regelingen starten. Zo werken we aan een sector waarin biobased materiaalgebruik vanzelfsprekend wordt.”  

Allard Lambers (Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat) vult aan: “Het GWW-programma van Building Balance sluit nauw aan bij de ambities van het ministerie. De MKI-wetgeving geeft opdrachtgevers en marktpartijen een concreet instrument om betere keuzes te maken. Het is een belangrijke stap om biobased materialen niet als uitzondering te zien, maar als volwaardig onderdeel van toekomstbestendige infrastructuur. De middelen die nu zijn vrijgemaakt zorgen ervoor dat ontwikkeling en toepassing hand in hand kunnen gaan.” 

Sluit je aan bij de biobased beweging

De komende periode werkt Building Balance aan de voorbereiding van de nieuwe regelingen voor geluidsschermen, oeverbescherming en bruggen. Deze programma’s bieden opdrachtgevers de kans om mee te denken, ervaring op te doen en een rol te spelen in de opschaling van biobased materiaalgebruik. 

Opdrachtgevers die in 2026 willen aansluiten kunnen zich bij Building Balance melden. Deelnemers krijgen ondersteuning, toegang tot kennis en de mogelijkheid om eigen vragen en opgaven in te brengen. 

👉 Neem contact op met Boukje van Reijn via boukje@buildingbalance.eu voor meer informatie. 

Samen bouwen we aan een toekomstbestendige GWW-sector. 

Biobased GWW Versneldag 2025: samen bouwen aan de toekomst van infra

Op 30 oktober kwamen ruim veertig partners uit de GWW-sector samen op Hoeve Nieuw Zwanenburg voor de jaarlijkse Biobased GWW Versneldag. Een inspirerende middag vol reflectie, ontmoeting en vooruitblik: waar staan we nu, en hoe versnellen we samen de opschaling van biobased bouwen in de infra?

De middag begon met een gezamenlijke terugblik op de resultaten van 2025. Daarin werd onder andere verteld over:

➕ De start van het Innovatiepartnerschap Asfalt,
➕ De publicatie van de Innovation Impact Challenge voor geotextielen en drainagebuizen,
➕ En de eerste commitmentverklaringen van bouwers en opdrachtgevers.

Tijdens het plenaire programma presenteerden de PMC-houders de plannen voor 2026. Daarin staat voortgang centraal: het afronden van lopende innovaties, het starten van nieuwe partnerschappen (zoals voor biobased bruggen en oevers) en het delen van kennis via richtlijnen en productbladen.

Zien hoe vezelgewassen groeien

Een rondleiding over Hoeve Nieuw Zwanenburg liet zien hoe biobased materialen steeds meer onderdeel worden van de praktijk. Aanwezigen konden het veld in om te zien hoe vezelgewassen groeien. De deelsessies gaven deelnemers ruimte om te bespreken hoe opgedane kennis kan worden vertaald naar structurele toepassing in beleid en aanbestedingen.

“Het is mooi om te zien hoe de keten elkaar weet te vinden,” zei Boukje van Reijn, manager GWW bij Building Balance. “Van opdrachtgevers tot opdrachtnemers: iedereen voelt de urgentie en ziet de kansen van biobased bouwen. Nu is het moment om door te pakken.”

Een krachtig uitgangspunt voor 2026

De Biobased GWW Versneldag vormde het slotstuk van een jaar vol mijlpalen, en een krachtig uitgangspunt voor 2026. Wanneer nieuwe innovatiepartnerschappen worden gelanceerd en de beweging richting opschaling verder wordt uitgebouwd.

📩 Wil je meer weten of ook aangehaakt worden bij de biobased GWW-aanpak?
Neem contact op via gww@buildingbalance.eu.

In de Fieldlabs van MooiNL groeit het landschap van de toekomst 

Hoe passen vezelgewassen in het Nederlandse landschap? Hoe combineren we biodiversiteit, waterkwaliteit en landbouw? En hoe maken we van biobased bouwen de nieuwe norm? In de Fieldlabs MooiNL zoeken regionale ketens samen met Building Balance naar de antwoorden. 

In opdracht van het programma MooiNL van het ministerie van Binnenlandse Zaken zijn in twee regio’s (de Achterhoek en de Stedendriehoek) Fieldlabs gestart. Op zes plekken in deze regio’s wordt in de praktijk onderzocht hoe vezelgewassen bijdragen aan ruimtelijke kwaliteit, biodiversiteit, klimaat en een toekomstbestendig verdienmodel voor boeren. Van landbouwgrond vol raaigras en mais naar een landschap waarin bouwen, natuur en voedselproductie hand in hand gaan. 

Samenwerkende ketens
In elk Fieldlab werken agrariërs, ketenpartners, ontwerpers en beleidsmakers samen. Building Balance vervult daarbij een landelijke verbindende rol. De regionale ketens bepalen de koers, de context en het tempo én delen hun inzichten via hun eigen communicatiekanalen. Vanuit Building Balance zorgen we voor de landelijke duiding, kennisdeling en zichtbaarheid. 

Zes projecten, elk met hun eigen verhaal
De projecten verschillen in aanpak, fase en energie. In de Achterhoek ligt de nadruk op proces en dialoog: hoe creëer je een veilige setting om samen tot nieuwe landschapsideeën te komen? In de Stedendriehoek ligt de focus op doen en testen: hoe sluiten we de keten van vezel tot bouwelement in de praktijk? 

Deze combinatie maakt de Fieldlabs waardevol: we leren van beide aanpakken, en laten zien hoe biobased bouwen in álle regio’s vorm kan krijgen. 

Wat kun je verwachten?
Vanuit Building Balance delen we de komende periode lessen, verhalen en beelden uit de Fieldlabs. Soms praktisch, soms reflectief, altijd gericht op kennisdeling. Volg onze LinkedIn-pagina voor updates of abonneer je op onze nieuwsbrief. Op deze pagina vindt je altijd alle informatie en updates over de Fieldlabs.

Grote belangstelling voor Innovation Impact Challenge Biobased Geotextielen & Drainagebuizen

De informatiebijeenkomst voor de Innovation Impact Challenge (IIC) Biobased Geotextielen & Drainagebuizen op 29 september in Almere was een groot succes. De zaal van het Natural Pavilion zat vol met ondernemers, onderzoekers en opdrachtgevers uit de infrasector. Het enthousiasme was groot: de urgentie om biobased materialen op te schalen wordt breed gedeeld.

Bekijk de aftermovie van het evenement:

Van idee naar toepassing

Met de IIC dagen Building Balance en Biobased Circular bedrijven, kennisinstellingen en overheden uit om biobased geotextielen en drainagebuizen (door) te ontwikkelen tot producten die op grote schaal toepasbaar zijn in de grond-, weg- en waterbouw (GWW). Het doel: innovatieve oplossingen die niet alleen technisch en economisch haalbaar zijn, maar ook bijdragen aan een duurzamere en circulaire infrastructuur.

De uitdaging sluit aan bij de doelen van de Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB): in 2030 moet 30% tot 50% van de geotextielen in de GWW biobased zijn. De markt is groot: jaarlijks wordt in Nederland 20 tot 40 miljoen m² geotextiel toegepast. Echter is daarvan nog slechts 1% biobased.

Samen versnellen

Tijdens de bijeenkomst deelden ondernemers en opdrachtgevers hun ervaringen en verwachtingen. “Deze challenge is een vliegwiel,” zei een van de deelnemers. “Het zorgt dat er een beweging op gang komt, waarin we echt duurzamer gaan denken én doen.”

Een andere deelnemer benadrukte het belang van samenwerking in de keten: “Je kunt als industrie mooie plannen hebben, maar opdrachtgevers moeten meedoen. Alleen samen kom je tot producten die in de markt gezet kunnen worden.”

Ook vanuit waterschappen en provincies was er veel interesse. “Biobased en circulair is de toekomst voor de infra,” zei een deelnemer. “Steeds meer ondernemers en opdrachtgevers pakken samen deze kansen om de omschakeling te maken.”

Waarom meedoen?

De IIC is bedoeld voor consortia van bedrijven, kennisinstellingen en publieke opdrachtgevers die biobased oplossingen willen ontwikkelen of opschalen. De overheid treedt daarbij op als potentiële afnemer. De geselecteerde partijen ontvangen ondersteuning via het programma, zowel financieel als inhoudelijk.

De uitdaging richt zich op drie thema’s:

➕ Nat: geotextielen voor waterbouwkundige toepassingen
➕ Droog: geotextielen voor infrastructuur op land
➕ Drainage: biobased, afbreekbare drainagebuizen en ontwateringstubes

Meedoen aan de IIC

De Innovation Impact Challenge Biobased Geotextielen & Drainagebuizen is een initiatief van Building Balance en Biobased Circular, in opdracht van het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en het Ministerie van Klimaat & Groene Groei.

Aanmelden kan nog tot 27 oktober om 13.00 uur via RVO.nl.

Let op: deelname vereist eHerkenning.

👉 Lees meer en dien je voorstel in via de IIC-pagina van RVO

Grote bouwers tekenen commitment voor toepassing biobased in de GWW

Op donderdag 2 oktober 2025 hebben vijf grote bouwers in de grond-, weg- en waterbouw (GWW) hun handtekening gezet onder de commitmentverklaring voor biobased bouwen in de GWW. De ondertekening vond plaats tijdens de Dag van de Circulariteit, hét jaarlijkse evenement waar overheden, marktpartijen en kennisinstellingen samenkomen om circulaire ambities verder te brengen. 

Met dit commitment spreken de bedrijven uit dat zij de komende jaren actief bijdragen aan de toepassing en opschaling van biobased materialen in de sector. Het gaat om Strukton, Heijmans, BAM, Dura Vermeer en Mobilis. 

Gezamenlijke ambitie

De partijen verbinden zich aan de doelen van de Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB). Voor de GWW-sector betekent dit onder meer: 

• in 2030 is een deel van al het nieuw geproduceerde asfalt bioverrijkt, waarbij minimaal 30% van het bitumen vervangen is door biobased grondstoffen; 

• in 2030 zijn minimaal 5.000 brugonderdelen vervaardigd uit biobased materialen; 

• In 2030 is ten minste 10% van de geluidsschermen biobased; 

• in 2030 is ten minste 30% van de nieuwe oeverbescherming biobased; 

• in 2030 bestaat 30% van de geotextielen in de weg- en waterbouw uit biobased materialen. 

De ondertekenaars leggen verschillende accenten, maar bestrijken samen het hele palet van asfalt, bruggen, oevers, geotextielen en geluidsschermen. Daarmee leveren zij gezamenlijk een bijdrage aan de NABB-doelen voor de GWW. 

Rol van de bouwers in de transitie 

De bouwers spelen een sleutelrol in het waarmaken van de biobased ambities. Zij beschikken over de kennis en ervaring om innovatieve materialen toe te passen in de praktijk en op te schalen naar grootschalige projecten. 

Door hun betrokkenheid in aanbestedingen en realisatie brengen zij biobased oplossingen van tekentafel naar werkvloer. Bovendien dragen de bouwers bij aan het verzamelen van praktijkdata over prestaties en levensduur, waarmee opdrachtgevers en leveranciers hun keuzes beter kunnen onderbouwen. Daarmee vormen de ondertekenaars een onmisbare schakel in de transitie van pilotprojecten naar een toekomstbestendige, circulaire GWW-sector. 

Feestelijk moment tijdens Dag van de Circulariteit 

Het ondertekenmoment vond plaats in een volle zaal, in aanwezigheid van vertegenwoordigers uit de hele sector. De gezamenlijke boodschap: alleen door samen op te trekken kunnen we de doelstellingen van de NABB waarmaken. De sfeer was zichtbaar positief; veel aanwezigen spraken hun steun uit voor deze stap.

De bouwers spreken zich uit: “De markt is er klaar voor. Wij zijn bereid om biobased materialen breed toe te passen en verder door te ontwikkelen. Maar om dit echt op te schalen hebben we opdrachtgevers nodig. Daarom roepen we overheden en andere partijen op om mee te doen met de innovatiepartnerschappen, zodat de vraag naar biobased toepassingen in de sector structureel op gang komt. 

Voor asfalt hebben we de afgelopen weken al laten zien dat dit werkt: opdrachtnemers én opdrachtgevers hebben zich uitgesproken om samen de transitie naar biobased te versnellen. Die lijn willen we graag doortrekken naar andere productgroepen in de GWW.” 

Wouter van den Berg, Manager GWW-team bij Building Balance, licht toe: “Dit commitment laat zien dat opdrachtnemers hun verantwoordelijkheid nemen om biobased van pilot naar praktijk te brengen. Alleen door samenwerking met opdrachtgevers, leveranciers en kennisinstellingen kunnen we écht impact maken en de doelen voor 2030 realiseren.”

Ook aansluiten?

Ben je als opdrachtnemer actief in de GWW en wil je zelf ook het commitment ondertekenen om bij te dragen aan de opschaling van biobased materialen? Neem contact op met Boukje van Reijn via boukje@buildingbalance.eu voor meer informatie.

StartHubs Challenge Biobased Straat- en Wegmeubilair van start

Rijkswaterstaat daagt ondernemers uit om duurzame, biobased alternatieven te ontwikkelen voor straat- en wegmeubilair. De Challenge Biobased Straat- en Wegmeubilair biedt bedrijven de kans om binnen één jaar een innovatief ontwerp te realiseren en te testen op het terrein van InnovA58 bij parkeerplaats Kloosters in Oirschot.

De challenge is een initiatief van Rijkswaterstaat, Hoeve Nieuw Zwanenburg en Building Balance (uitvoeringsorganisatie van de Nationale Aanpak Biobased Bouwen). Vanuit deze samenwerking wordt gewerkt aan concrete, opschaalbare biobased toepassingen in de grond-, weg- en waterbouw.

Duurzame en modulaire ontwerpen

Langs onze wegen staan duizenden lichtmasten, hectometerpaaltjes, kabelgoten, bankjes en verkeersborden. De uitdaging: ontwerpen die dezelfde functie vervullen, maar veel duurzamer zijn – liefst modulair, zodat onderdelen opnieuw gebruikt kunnen worden en meerdere levenscycli meegaan.

De organisatoren zijn op zoek naar ontwerpen die:

➕ volledig of grotendeels biobased zijn;
➕ gebruikmaken van lokaal geproduceerde grondstoffen zoals vezelhennep en olifantsgras;
➕ voldoen aan de veiligheids- en kwaliteitseisen;
➕ een lange levensduur hebben en herbruikbaar zijn;
➕ binnen twaalf maanden als prototype kunnen worden gerealiseerd en getest.

Testlocatie op InnovA58

De drie beste inzendingen ontvangen een opdracht van maximaal €25.000,- om hun prototype te realiseren en te testen. Naast cofinanciering biedt Rijkswaterstaat toegang tot een unieke testlocatie op InnovA58, met grondstoffen afkomstig van Hoeve Nieuw Zwanenburg, de broedplaats voor hernieuwbare materialen.

Deelnemers krijgen begeleiding van experts van de betrokken organisaties. Succesvolle ontwerpen maken bovendien kans op landelijke toepassing binnen het Rijkswaterstaat-areaal.

Belangrijke data

📅 29 oktober, 9.00 – 10.00 uur: digitaal vragenuurtje
📅 24 november 2025, 17.00 uur: sluitingstermijn challenge
📅 19 december 2025: bekendmaking geselecteerde inzendingen

Meer informatie over deelname en voorwaarden vind je hier.

GWW-opdrachtgevers tekenen commitment voor bioverrijkt asfalt

Maandag 22 september hebben in Rotterdam meerdere publieke opdrachtgevers hun handtekening gezet onder de commitmentverklaring voor het Innovatiepartnerschap (IP) bioverrijkt asfalt. Met deze ondertekening start officieel een samenwerking om de verduurzaming van asfalt in de grond-, weg- en waterbouw (GWW) in een stroomversnelling te brengen. 

De gezamenlijke ambitie: in 2030 een deel van al het geproduceerde asfalt bioverrijkt uitvoeren, waarbij ten minste 30% van het fossiele bitumen wordt vervangen door biobased grondstoffen. Het commitment laat zien dat de ondertekenaars achter deze ambitie staan. De wens is daarbij om gezamenlijk te zorgen dat ook marktpartijen bij gaan dragen aan de (kennis)ontwikkeling en het toepassen van biobased grondstoffen in asfalt. 

Het nog te lanceren Innovatiepartnerschap (IP) bioverrijkt asfalt is onderdeel van de Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB). 

Gezamenlijke ambitie

Het Innovatiepartnerschap is een inkoopproces waarbij publieke opdrachtgevers en marktpartijen samenwerken aan de ontwikkeling én gegarandeerde afname van toekomstbestendige, betaalbare biobased producten. Gemeente Rotterdam vervult de rol van leadbuyer voor dit IP. 

Met deze aanpak wordt niet alleen de CO₂-uitstoot in de asfaltketen teruggedrongen, maar wordt ook bijgedragen aan de circulaire economie en de landbouwtransitie. Het commitment vraagt om nauwe samenwerking tussen opdrachtgevers, aannemers, ontwerpers en leveranciers. 

Ondertekenaars

Het commitment is vandaag getekend door Gemeente Rotterdam, Gemeente Montfoort, Gemeente Horst aan de Maas, Gemeente Nijmegen, Gemeente Etten-Leur, Gemeente Heiloo/Uitgeest, Provincie Zeeland, Provincie Noord-Brabant en ProRail. 

De partijen zijn enthousiast. Joep van Leeuwen, Transitieregisseur bij Gemeente Rotterdam licht toe: “Met de ontwikkeling van bioverrijkt asfalt zetten we samen met andere opdrachtgevers een mooie stap richting circulaire doelstellingen voor reductie van CO2 en primaire grondstoffen.” 

Luuk van Dijk, PMC-eigenaar Asfalt bij Building Balance, reageert verheugd: “De opdrachtgevers die vandaag het commitment tekenen helpen mee in de versnelling naar een duurzame GWW-sector. Vanuit Building Balance gaan we ze helpen om samen met marktpartijen nieuwe oplossingen te ontwikkelen en toe te passen.” 

Op de hoogte blijven?

Ben je als publieke opdrachtgever enthousiast geworden, maar niet aangesloten? Blijf dan op de hoogte van het proces en de resultaten. Neem contact op met Luuk van Dijk via luuk.vandijk@buildingbalance.eu voor meer informatie.

Waterwebinar Biobased oevers en circulaire oeverbescherming terugkijken

Op vrijdag 12 september organiseerde Platform WOW een waterwebinar over biobased en circulaire oeverbescherming, met bijdragen van Wouter van den Berg (Building Balance) en Maurits Berkel (Waterschap Vallei en Veluwe). Centraal stond de vraag: hoe maken we de stap van inspirerende voorbeelden naar grootschalige toepassing?

Praktijkervaringen van het waterschap

Maurits Berkel liet zien hoe Waterschap Vallei en Veluwe al sinds 2019 werkt aan een systematische vervangingsopgave van 150 km beschoeiing. Met een afwegingskader worden per locatie de duurzaamste oplossingen gekozen: natuurlijk ingerichte oevers, hergebruik van materialen of lichte biobased constructies zoals wiepen. Voorbeelden zijn de transformatie van de Hoevelakense Beek en het hergebruik van damwandplanken bij de Eem in Amersfoort.

Building Balance: van pilots naar praktijk

Wouter van den Berg belichtte de rol van Building Balance. In de Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB) is afgesproken dat in 2030 ten minste 30% van alle nieuwe of vervangen oeverbescherming biobased moet zijn. Hoewel er veel succesvolle pilots zijn, blijft structurele toepassing nog achter. De reden: te weinig structurele vraag.

Daarom nodigt Building Balance opdrachtgevers uit om mee te doen aan het Innovatiepartnerschap Biobased Oevers. Dit traject ondersteunt bij het formuleren van eisen en wensen, betaalt mee aan onderzoek en ontwikkeling, en maakt opschaling mogelijk. Inmiddels zijn Waterschap Vallei en Veluwe en Hoogheemraadschap Stichtse Rijnlanden aangesloten. Ook andere waterschappen, provincies en gemeenten kunnen nog instappen.

Daarnaast kunnen organisaties een steunpakket aanvragen, mede mogelijk gemaakt door de WOW Juryprijs 2025. Het pakket bevat adviesuren, inspiratiemateriaal en een strippenkaart voor begeleiding.

Kijk het webinar terug

Aannemers ondertekenen commitment voor toepassing bioverrijkt asfalt

Woensdag hebben meerdere bouwbedrijven in de GWW-sector hun handtekening gezet onder de commitmentverklaring om de opschaling van bioverrijkt asfalt te ondersteunen. Met deze stap spreken zij de intentie uit om bij te dragen aan de (kennis)ontwikkeling en het toepassen van biobased grondstoffen in asfalt.

De gezamenlijke ambitie: in 2030 een deel van al het geproduceerde asfalt bioverrijkt uitvoeren, waarbij ten minste 30% van het fossiele bitumen wordt vervangen door biobased grondstoffen. Het commitment laat zien dat de ondertekenaars achter deze ambitie staan, waarbij de wens is om gezamenlijk te gaan zorgen dat ook opdrachtgevers daadwerkelijk bioverrijkt asfalt de komende jaren meer gaan uitvragen.

Het nog te lanceren Innovatiepartnerschap (IP) bioverrijkt asfalt is onderdeel van de Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB). Een aantal van de ondertekenende aannemers zal gaan inschrijven op het IP om samen met opdrachtgevers actief mee te werken aan de opschaling van bioverrijkt asfalt.

Rol van de opdrachtnemers

Het Innovatiepartnerschap (IP) is een innovatief inkoopproces waarbij publieke opdrachtgevers en marktpartijen samen optrekken. De aannemers die inschrijven en de aanbesteding gegund krijgen (het IP) hebben een belangrijke rol in de technische ontwikkeling, het leveren van kennis en capaciteit, en het uitvoeren van proefvakken en projecten waarin de nieuwe asfaltmengsels worden toegepast.

Door het commitment te tekenen, geven deze bedrijven aan dat zij de ambitie delen om het fossiel bitumengebruik in de asfaltketen te verlagen en de toepassing van biobased grondstoffen te vergroten. Daarbij werken zij samen met opdrachtgevers, fabrikanten en leveranciers aan haalbare oplossingen.

Deelnemende partijen zijn enthousiast

Het commitment is vandaag getekend door Ballast Nedam, BAM, Dura Vermeer, Van Gelder, Heijmans, NTP, Roelofs, TWW en Schagen Infra.

De partijen zijn enthousiast. In haar commitment verklaart Dura Vermeer: “Wij spreken hiermee onze volledige steun uit aan de doelstellingen van de Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB). Wij beschouwen de ontwikkeling van biobased toepassingen in de GWW-sector als een wezenlijke en waardevolle stap richting een toekomstbestendige bouweconomie. In onze nieuwe ontwikkelingsagenda staat bioverrijkt asfalt bovenaan de lijst van innovaties die wij willen ontwikkelen, zodat wij actief kunnen deelnemen aan het Innovatiepartnerschap.”

Luuk van Dijk, PMC-eigenaar Asfalt bij Building Balance, reageert verheugd: “De aannemers die vandaag het commitment tekenen helpen mee in de versnelling naar een duurzame infrasector. De volgende stap is mét opdrachtgevers.”

Ook aansluiten?

Ben je als opdrachtnemer actief in de GWW en wil je bijdragen aan de ontwikkeling en toepassing van bioverrijkt asfalt? Neem contact op met Boukje van Reijn via boukje@buildingbalance.eu voor meer informatie.

Commitmentverklaring: Aannemers maken vuist voor biobased GWW

Tijdens de Dag van de Circulariteit op 2 oktober 2025 ondertekenen verschillende bouwbedrijven een gezamenlijke commitmentverklaring voor de toepassing van biobased materialen in de GWW-sector. Onder andere Heijmans, Dura Vermeer en Strukton hebben de intentie uitgesproken zich te committeren aan de GWW-doelstellingen als onderdeel van de Nationale Aanpak Biobased Bouwen.

Van beleid naar praktijk

De ondertekening markeert een belangrijke stap: van visie naar uitvoering. Met deze verklaring committeren bouwbedrijven zich aan een of meer concrete doelen uit de Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB). Doelen die bijdragen aan de opschaling van toepassingen zoals bioverrijkt asfalt, biobased geotextiel, oeverbescherming, brugonderdelen en straat- en wegmeubilair.

Het behalen van deze ambities vraagt om opdrachtgevers die biobased oplossingen actief uitvragen en opnemen in hun aanbestedingen, en om ketenpartners die deze producten ontwikkelen, leveren en toepassen. Alleen door gezamenlijk op te trekken kunnen we biobased bouwen in de GWW-sector opschalen van pilot naar praktijk.

Waarom dit nodig is

De Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB) bevat stevige doelstellingen voor de GWW-sector in 2030. Die raken meerdere onderdelen van de ondergrondse en bovengrondse infrastructuur. Het gaat om: 

+  minimaal 15% bio-verrijkt asfalt, waarbij 30% van het bitumen wordt vervangen door biobased grondstoffen;
+  5.000 fiets- en voetgangers-brugonderdelen in het dek en/of de leuning vervaardigd uit biobased materialen;
+  tenminste 10% biobased geluidsschermen;
+  tenminste 30% biobased geotextielen in de weg- en waterbouw;
+  meer dan 30% van het aantal nieuwe kilometers oeverbescherming biobased. 

De betrokken bouwers geven hiermee een belangrijk signaal af: biobased in de infra is haalbaar, en zij willen die versnelling actief mede vormgeven.

Wat staat er in de commitmentverklaring?

+  concrete doelen per product-marktcombinatie zoals asfalt, oeverbescherming en bruggen;
+  jaarlijkse rapportage over voortgang;
+  de stap van geen of experimentele toepassing van biobased naar biobased ‘tenzij’.
+  actieve kennisdeling, productontwikkeling en toepassing in projecten.

Oproep aan andere bouwbedrijven

Werk jij bij een aannemer of bouwbedrijf dat actief is in de GWW? Dan is dit het moment om aan te sluiten. Samen laten we zien dat de sector klaar is om biobased te verankeren in beleid en praktijk. Het is nog mogelijk om mee te tekenen tijdens de Dag van de Circulariteit op 2 oktober 2025. 

Meer leren over het GWW-programma van Building Balance of meedoen met deze commitmentverklaring? Stuur een e-mail naar: gww@buildingbalance.eu. Kom ook naar de Dag van de Circulariteit. Meer informatie: https://dagvandecirculariteit.nl.

Wil jij sneller? 

Kan jij niet wachten tot de Dag van de Circulariteit op 2 oktober en wil je eerder ondertekenen? Voor asfalt is er een paralleltraject opgestart waar er met het oog op de publicatie van het Innovatiepartnerschap Biobased Asfalt medio augustus al wordt getekend. Reden hiervoor is dat verschillende opdrachtgevers mee willen doen die langlopende raamovereenkomsten hebben met marktpartijen die graag vooraf willen weten of opdrachtnemers instappen.

Vragen hierover? Neem contact op met Luuk van Dijk via: luuk.vandijk@buildingbalance.eu.

Innovation Impact Challenge voor biobased geotextielen & drainagebuizen in de GWW

De opschaling van biobased geotextielen en drainagebuizen in de GWW vraagt om innovatie én samenwerking. Daarom bereiden RVO, Building Balance en Biobased Circular in opdracht van het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat momenteel een Innovation Impact Challenge (IIC) voor. Deze challenge daagt marktpartijen uit om werkende, schaalbare en circulaire oplossingen te ontwikkelen voor toepassing in natte en droge omgevingen .

De IIC volgt op een brede marktconsultatie die in mei van start ging. Tijdens een goed bezochte bijeenkomst op 25 juni in The Natural Pavilion in Almere kwamen opdrachtgevers en marktpartijen uit de keten;van grondstoffenleveranciers tot aannemerssamen. Deelnemers spraken over technische haalbaarheid, opschaling, knelpunten en randvoorwaarden. De bijeenkomst bevestigde: de sector is gemotiveerd om gezamenlijk stappen te zetten.

Waarom deze challenge nodig is
Jaarlijks wordt in Nederland 20 tot 40 miljoen m² geotextiel toegepast. Toch is op dit moment nog maar 1% hiervan biobased. In 2030 moet dat aandeel naar 30% tot 50%. Om die transitie te maken, is samenwerking nodig tussen overheden, marktpartijen en kennisinstellingen.

De IIC Biobased Geotextielen & Drainagebuizen biedt ruimte aan partijen om samen te innoveren. De inzet: biobased toepassingen ontwikkelen én deze na de Innovation Impact Challenge toepassen in concrete projecten, met de betrokken opdrachtgevers als potentiële launching customer.

De oproep aan de sector
Werk jij met geotextielen of drainagebuizen in de GWW? Denk mee over de doorontwikkeling en maak samen het verschil.

+ verbind praktijkkennis met beleid en opdrachtgeverschap;
+ lever input voor heldere, uitvoerbare contractvoorwaarden;
+ werk mee aan toepasbare innovaties binnen de IIC.

Meer weten of aansluiten?
Neem contact op met Claudia van Riet, PMC-eigenaar geotextielen en straat- en wegmeubilair bij Building Balance: claudia@buildingbalance.eu.

GWW-programma Building Balance wint WOW-prijs voor beste samenwerking

Tijdens de WOW-dag op 6 juni ontving Building Balance de WOW Juryprijs 2025 voor het GWW-programma. De prijs is een erkenning voor de samenwerking in de biobased infra-keten. De jury was unaniem in haar oordeel: “Samenwerking is hier geen extra taak, maar het fundament van het project.”

Prijs voor opschaling in de praktijk
De tweejaarlijkse WOW-prijs is een initiatief van Platform WOW. Het is een eervolle prijs voor vernieuwende samenwerkingen in het weg-, vaarweg- en waterbeheer. De prijs helpt projecten om een volgende stap te zetten. Dit jaar kende de jury de hoofdprijs toe aan het GWW-programma van Building Balance.

“Deze prijs is voor alle mensen die met overtuiging samenwerken aan biobased oplossingen in de GWW,” zegt Wouter van den Berg, programmamanager GWW bij Building Balance. “Niet omdat we alles al weten, maar omdat we het samen wíllen weten. Die energie voel je door de hele keten heen.”

Gelijkwaardig samenwerken als rode draad
Volgens de jury verbindt Building Balance overheden, marktpartijen, kennisinstellingen en telers op een gelijkwaardige manier. “Wat dit project bijzonder maakt, is de breedte én diepte van de samenwerking. Niet omdat alles al af is, maar juist omdat het laat zien wat er mogelijk wordt als je samenwerking als uitgangspunt neemt.” 

De jury bestond uit vertegenwoordigers van Rijkswaterstaat, Waterschap Rivierenland, Provincie Zuid-Holland, Antea Group en de wetenschap. 

Over het GWW-programma
Het GWW-programma binnen Building Balance is onderdeel van de Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB). In deze aanpak werken vier ministeries samen: LNV, BZK, IenW en EZK. Building Balance voert het programma uit en werkt daarin samen met opdrachtgevers, telers en verwerkende industrie. Doel is om biogrondstoffen in de grond-, weg- en waterbouw op te schalen. 

Dat gebeurt onder andere via innovatiepartnerschappen, praktijkproeven, marktconsultaties en kennisontwikkeling. Zo ontstaan er ketens voor toepassingen als biobased asfalt, geotextiel en bruggen. Met oog voor biodiversiteit, bodemkwaliteit en CO₂-opslag. 

Over Platform WOW
Platform WOW brengt beheerders van weg, water en vaarweg met elkaar in contact. Door kennis te delen en elkaar te inspireren, ontstaat ruimte voor verbetering en vernieuwing. De WOW-prijs is bedoeld voor projecten die laten zien wat er mogelijk is als je écht samenwerkt. 

Marktconsultatie Biobased Geotextielen & Drainagebuizen gestart

Op 28 mei is de marktconsultatie Biobased Geotextielen & Drainagebuizen van start gegaan. De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) consulteert de markt in opdracht van Building Balance en Biobased Circular, namens het Ministerie van Infrastructuur. Met de marktconsultatie willen deze initiatiefnemers marktpartijen stimuleren tot meedenken en meedoen aan de ontwikkeling van biobased geotextielen voor natte en droge toepassingen en drainagebuizen.

Marktconsultatie
De consultatie richt zich op marktpartijen die kennis en ervaring hebben met de ontwikkeling of toepassing van biobased geotextielen voor natte en droge toepassingen en drainagebuizen. Zij kunnen langs deze weg meedenken over de contracteisen die opdrachtgevers voor toekomstige projecten willen hanteren. De marktconsultatie begint met een schriftelijke vragenronde. Aansluitend organiseert de projectgroep op woensdag 25 juni 2025 een Informatiebijeenkomst in The Natural Pavilion in Almere.

Meer informatie over de marktconsultatie en aanmelden voor de informatiebijeenkomst vind je hier.

De marktconsultatie wordt gebruikt om inzicht te krijgen in de schaalbaarheid bij het doorontwikkelen van innovaties. Daarbij wordt onder meer gekeken naar de bijdrage aan de maatschappelijke opgave, de technische haalbaarheid, het economisch perspectief, de milieu-impact en de meest kansrijke toepassingsgebieden. Deze informatie wordt gebruikt in de voorbereiding op de Innovation Impact Challenge (IIC) Biobased Geotextielen & Drainagebuizen. De IIC is een instrument waarmee ondernemers worden uitgedaagd om innovatieve producten en diensten te ontwikkelen die bijdragen aan maatschappelijke uitdagingen. Overheden zijn daarbij de potentiële afnemers (‘launching customer’) van de ontwikkelde producten.

Enorm potentieel
Uit een in 2024 door Building Balance uitgevoerd marktonderzoek blijkt een jaarlijkse marktomvang voor geotextielen in Nederland van 20 tot 40 miljoen m2. Op dit moment bestaat slechts 1% daarvan uit biobased geotextielen. De landelijke doelstelling is dat in 2030 30% tot 50% van de geotextielen in de weg- en waterbouw biobased is. Dit betekent dat er de komende vijf jaar een grote transitie naar biobased geotextielen moet gaan plaatsvinden.

Er is een enorm potentieel voor opschaling. Opdrachtgevers zien kansen. Dat blijkt onder meer uit de opdrachtgeverscoalitie die voor deze marktconsultatie is gevormd. Door samenwerking ontstaat voldoende schaal, marktvolume en kennisdeling om innovaties daadwerkelijk te ontwikkelen, valideren en op te schalen.

In de opdrachtgeverscoalitie zijn de volgende partijen verenigd:
+  Gemeente Rotterdam (onder voorbehoud);
+  Havenbedrijf Rotterdam;
+  Provincie Noord-Holland;
+  Rijkswaterstaat;
+  TenneT;
+  Unie van Waterschappen.

Voor meer informatie kun je contact opnemen met Claudia van Riet, PMC-eigenaar geotextielen en straat- en wegmeubilair bij Building Balance.

Biobased brug bij Living Lab InnovA58

Op vrijdag 16 mei is een showmodel van een nieuwe biobased voetgangersbrug feestelijk gepresenteerd bij het ‘living lab’ van Rijkswaterstaat langs de A58 bij Eindhoven. De brug, gemaakt van hernieuwbare grondstoffen zoals vlas en hennep, laat zien hoe duurzaam bouwen in de praktijk werkt. De opening was onderdeel van een inspirerende middag vol praktijkvoorbeelden en kennisuitwisseling voor overheden en andere geïnteresseerde opdrachtgevers. De brug is gebouwd in een samenwerking tussen Building Balance, Rijkswaterstaat en InnovA58.

Biobased bouwen in de praktijk
Tijdens een ‘roadshow’ gingen opdrachtgevers in de Grond- Weg- en Waterbouw (GWW) zoals overheden, samen met aannemers en beleidsmakers met een bus op pad om te leren van concrete projecten. Op deze manier werden ervaringen gedeeld en de potentie van biobased bouwen verkend. Zij bezochten de bouwer van de brug, Delft Infra Composites in Breukelen, Hoeve Nieuw Zwanenburg waar vezelgewassen als grondstof voor bouwmaterialen worden verbouwd en Living Lab InnovA58, de test- en experimenteerlocatie van Rijkswaterstaat voor duurzame innovaties in de GWW.

Samenwerking voor systeemverandering
Het project is een samenwerking tussen Building Balance, werkatelier Hoeve Nieuw Zwanenburg en InnovA58. Zij zetten zich samen in voor een fundamentele verandering in de manier waarop we bouwen, met oog voor klimaat, biodiversiteit en regionale ketens.

Terugblik ketenbijeenkomst Building Balance Utrecht

Ook een gemeentewerf kan pionieren in biobased bouwen, het draagvlak voor biobased in de regio Utrecht vergroot snel en werktafels die buiten in de voorjaarszon plaatsvinden, geven extra veel energie – deze en meer inzichten werden opgedaan tijdens de ketenbijeenkomst Bouwmaterialen van Utrechtse Bodem die plaatsvond in Wijk bij Duurstede op 10 april. 

Op een zonnige donderdag kwamen ketenpartners uit de bouw- en vastgoedsector van regio Utrecht bijeen voor een inspirerende ketenbijeenkomst van Building Balance Utrecht. Het programma bracht de bezoekers eerst naar de biobased gebouwde gemeentewerf van Wijk bij Duurstede. Hier liet projectleider Martin Hardijzer (Gemeente Wijk bij Duurstede) zien hoe hij de gemeenteraad wist te overtuigen met heldere CO₂-impactcijfers en een lange termijn visie op kostenbesparing.

Vanuit de uitvoeringspraktijk vertelden Jochem van Vliet (Peek Bouw & Infra BV) en Mathijs Raaijmakers (Bouwbedrijf Gebroeders van Herpen BV) hoe zij Strotec-panelen — oorspronkelijk ontwikkeld voor woningbouw — hebben doorontwikkeld tot volwaardige gevelsystemen voor utiliteitsbouw. Een belangrijke stap in de opschaling van biobased bouwoplossingen.

Na het werkbezoek werd de bijeenkomst vervolgd op het nabijgelegen Kasteel Wijk bij Duurstede. Hier deelden ketenregisseurs Marieke van Loon en Nienke Binnendijk de laatste ontwikkelingen rondom biobased bouwen, en gingen deelnemers actief aan de slag tijdens werksessies aan thematafels. De middag werd afgesloten met een zonnige netwerkborrel op het kasteelterrein — nieuwe verbindingen werden direct gesmeed!

Samen bouwen aan versnelling

De ketenbijeenkomsten van Building Balance zijn essentieel om samenwerkingen binnen de regio Utrecht te versterken en om praktische handvatten te bieden voor de transitie naar biobased bouwen. Iedere bijeenkomst zorgt voor nieuwe inzichten, gedeelde kennis én zichtbare versnelling.

Bekijk de beelden en presentatie

Wil je nog even nagenieten of inspiratie opdoen? Bekijk hier de foto’s van de dag, of lees de presentatie en inzichten die uit de werktafels kwamen nog eens rustig na.

Volgende bijeenkomst: save the date!

De volgende ketenbijeenkomst vindt plaats op 6 november 2025 en belooft opnieuw een werkbezoek aan een biobased bouwproject. Wil je de uitnodiging ontvangen? Meld je dan aan voor de nieuwsbrief van Building Balance en vink ‘provincie Utrecht’ aan.

WOW! We zijn genomineerd

Het GWW-programma van Building Balance GWW is genomineerd voor de WOW-prijs. De prijs, die iedere twee jaar wordt uitgereikt, is een initiatief van het Platform WOW, waarin weg-, vaarweg- en waterbeheerders zijn verenigd. De jury koos het GWW-programma samen met vier andere genomineerden uit in totaal dertig ingezonden opschaalbare samenwerkingsprojecten in weg-, vaarweg- en waterbeheer. Er is een juryprijs van €10.000,- en een publieksprijs van €5.000,-. De winnaars worden tijdens de landelijke WOW-dag op 6 juni 2025 bekendgemaakt.

De nominatie is niet alleen eervol, maar ook belangrijk voor het GWW-programma. In het Platform WOW zijn weg-, vaarweg en waterbeheerders verenigd van provincies, gemeenten, waterschappen, Rijkswaterstaat, haven- en drinkwaterbedrijven. Zij werken binnen het platform aan vraagstukken die netwerk overstijgend zijn. Verduurzaming is een van de leidende onderwerpen en vormt het belangrijkste raakvlak met de doelstellingen van Building Balance. Het GWW-team van Building Balance grijpt de nominatie dan ook met beide handen aan om WOW-platformleden te betrekken bij de opschaling van biobased materialen voor de GWW.

Bekijk hier de 5 projecten die genomineerd zijn voor de WOW-prijs.

Versnelling biobased toepassingen in de GWW

Gemeenten, provincies en waterschappen kunnen hun klimaatneutrale en circulaire doelen voor Grond-, Weg- en Waterbouwprojecten (GWW) versneld bereiken. Dat kan door te participeren in de doorontwikkeling van biobased producten voor de GWW. Het GWW-team van Building Balance staat klaar om te ondersteunen en begeleiden met behulp van innovatieve inkoopprocessen. Samen leren we meer, beperken we risico’s en maken we sneller impact. 

Het GWW-team van Building Balance heeft de afgelopen maanden contact gelegd met circa tweehonderd geïnteresseerden en is klaar voor de volgende stap: het smeden van opdrachtgeverscoalities en het verbinden daarvan met innovatieve marktpartijen. ”We zoeken nog meer gemeenten, provincies en waterschappen die met ons de transitie naar een duurzamere bouwsector willen versnellen”, vertellen Boukje van Reijn en Mark Lodema van het Building Balance GWW-team. “De specifieke behoeften en wensen van opdrachtgevers worden meegenomen in de doorontwikkeling van biobased producten door marktpartijen. Het resultaat is een product dat aan de specificaties van de opdrachtgevers voldoet. En omdat we gebruikmaken van innovatieve inkoopprocessen kunnen die producten vervolgens worden toegepast zonder opnieuw een aanbesteding te hoeven doen. Snel en effectief. Zo geven we de opschaling van het gebruik van biobased materialen in de GWW een enorme boost.” 

19 miljoen 

Meedoen is eenvoudig, zo blijkt uit de toelichting van Mark en Boukje: “Gemeenten, provincies en waterschappen brengen projecten in waarbij biobased producten toegepast kunnen worden en daarvoor gewoon het reguliere projectbudget reserveren. De extra kosten die er in deze fase van de ontwikkeling van biobased producten nog zijn, kunnen worden gedekt vanuit een bijdrage vanuit de Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB). Vanaf medio 2025 is er € 19 miljoen beschikbaar voor verschillende innovatieve inkoopprocessen voor de GWW. Deze financiële ondersteuning dekt veel van de tenderkosten en delen van de onderzoeks-, ontwikkel- en realisatiekosten. Daarmee kunnen we de realisatie van circulaire en klimaatneutrale GWW-projecten dichterbij brengen.” 

Het netwerk groeit 

Het GWW-team van Building Balance is in de tweede helft van 2024 begonnen met het organiseren van Leeromgevingen om het opschalingproces op gang te brengen. Opdrachtgevers, marktpartijen en andere belanghebbenden hebben de markt verkend, gekeken naar welke biobased toepassingen er al zijn en wat er nog meer mogelijk is. Daar kwam onder meer naar voren dat Innovatiepartnerschap (IP) een kansrijke regeling is om het gebruik van biobased materialen binnen de GWW versneld op te schalen. Met een IP wordt een samenwerkingsverband aangegaan met meerdere bedrijven voor de ontwikkeling en afname van biobased producten voor de GWW. Hierbij spreken de betrokken partijen af dat de opdrachtgever de ontwikkelde oplossing inkoopt als deze aan de door hen gestelde eisen voldoet. De IP-regeling is bedoeld voor innovaties die nog niet volledig ‘marktrijp’ zijn, maar al wel gedemonstreerd in een operationele omgeving (vanaf technology readiness level 6 of 7). Deze aanbestedingsprocedure is bij uitstek geschikt voor de doorontwikkeling van producten die bijdragen aan een verlaging van de milieu-impact van een werk, het vastleggen van CO2 en het voorkomen van grondstofuitputting. 

Biobased producten voor de GWW 

Building Balance realiseert opschaling door het IP in te zetten voor vier productcategorieën: 

• Bio-verrijkt asfalt 

• Biobased geluidsschermen 

• Biobased bruggen (o.a. biocomposiet) 

• Biobased oeverbeschoeiing 

Voor de toepassing van geotextielen is een andere route bedacht. Daar wil Building Balance inzetten op gebruik van de Innovation Impact Challenge (IIC), een regeling waarmee de overheid ondernemers uitdaagt om innovatieve, oplossingsgerichte producten en diensten voor maatschappelijke vraagstukken te ontwikkelen. Daarbij gaat het om producten die nog wat verder verwijderd zijn van de marktrijp-fase. 

Uitgelezen kans 

Boukje en Mark hebben de afgelopen maanden ervaren dat er bij opdrachtgevers veel enthousiasme is om biobased materialen te gaan toepassen. Tegelijkertijd zijn er veel vragen. Het ontbreekt organisaties vaak aan specifieke kennis en er zijn soms twijfels over bijvoorbeeld uitvoeringsrisico’s, levensduur van nieuwe producten of de onderhoudbaarheid ervan. “Dat zijn logische vragen bij de ontwikkeling van nieuwe producten”, aldus Mark en Boukje. “Building Balance is aangesteld als uitvoerder van de NABB. In die rol zijn wij kennispartner voor zowel opdrachtgevers als marktpartijen. De aanpak waar we voor kiezen biedt de mogelijkheden om – zonder extra kosten – met elkaar te onderzoeken wat nodig is om tot een product te komen dat voldoet aan alle eisen van de opdrachtgever. Alle vragen vooraf bieden in feite een uitgelezen kans voor opdrachtgevers. Waar krijg je anders de kans om mee te werken aan een oplossing die precies aan jouw ambities voldoet?” 

Meer weten? 

De eerste stap naar verwezenlijken ambities op het gebied van biobased materialen in de GWW begint met een kennismakingsgesprek met Boukje van Reijn (bio-verrijkt asfalt en geluidschermen) of Mark Lodema (biobased bruggen, oeverbeschoeiing en geotextielen). Neem contact op met Boukje of met Mark. 

Samen sectorstandaarden maken voor biobased bouwen, help je mee?

Wanneer noem je een product biobased? Als het voor 100%, 70% of 50% uit biologisch materiaal bestaat? En hoe meet je dat? Wat zijn relevante eisen voor biobased producten met betrekking tot brandveiligheid en levensduur? Hoe komen we daartoe en hoe leggen we dat gezamenlijk vast? 

Sector-brede overeenstemming over het wat en hoe van biobased materialen is belangrijk voor de verdere opschaling van biobased bouwen. Daarom startten Nederlandse organisaties op het gebied van standaardisering een unieke samenwerking. Het doel: duidelijke definities en uniforme afspraken maken rondom biobased bouwen. We nodigen bouwers, leveranciers, adviseurs en opdrachtgevers uit om op concrete onderwerpen mee te denken. De startbijeenkomst daarvoor is op dinsdag 28 januari, help je mee? 

Op allerlei plekken in de branche wordt nagedacht over normen en standaarden voor biobased materialen. Er is ook al het een en ander over vastgelegd. Zowel op nationaal, als Europees (CEN) en zelfs mondiaal (ISO) niveau.

Het is wel belangrijk dat die normen en standaarden op elkaar zijn afgestemd. Dat wat op de ene plek bedacht en afgesproken wordt, ook op andere plekken wordt gedeeld. En dat wat generiek geldt, een doorvertaling krijgt naar specifieke toepassingen. Duidelijkheid en transparantie zijn onmisbare ingrediënten voor de verdere opschaling van biobased bouwen.

Heldere definities, uniforme afspraken
Daarom ontstond het initiatief om de relevante partijen voor geharmoniseerde standaarden en eisen bijeen te brengen: NEN, CROW, KOMO, Insula-certificatie, de NMD, BCRG, de ministeries BZK en I&W en het programma Building Balance. Samen vormen we de Regiegroep Standaarden Biobased Bouwen. Het doel: een samenhangend stelsel maken van heldere definities en uniforme afspraken en onderzoeken waar bestaande standaarden biobased bouwen eventueel nog in de weg staan.

Sectorbrede samenwerking
Harmen Willemse is trekker van de regiegroep namens Building Balance: “Toen we de partijen benaderden om deze samenwerking op te zetten, reageerde iedereen meteen heel positief. Er is een grote gezamenlijke drive om de bouw te verduurzamen en normen en standaarden rondom biobased bouwen te harmoniseren.”

Erik-Jan de Bont van Stichting KOMO beaamt dat: “Toekomstbestendige bouw is alleen mogelijk als er voldoende hernieuwbare grondstoffen in bouwmaterialen worden gebruikt. De branche onderkent dit. Het gebruik van die hernieuwbare grondstoffen, waaronder biobased materialen, neemt een steeds grotere vlucht. Samen met de andere partijen ondersteunen wij het initiatief om dit proces te stroomlijnen, zodat alles wat we doen goed op elkaar aansluit en in elkaar grijpt.”

Carloes Pollemans (NEN). “Zeker, om biobased bouwen te stimuleren met behulp van standaardisatie zoeken we nadrukkelijk de verbinding met andere standaardisatie-instellingen.”

“Want”, vult Ad van Leest van CROW aan, “sectorpartijen alleen kunnen niet zorgen dat we de klimaatdoelstellingen halen, alle partijen samen kunnen dat wel.”

Concreet plan van aanpak
De samenwerking ging een half jaar geleden van start en resulteerde al in een concreet plan van aanpak. Harmen: “We identificeerden de belangrijkste opkomende materialen/producten in biobased bouwen en inventariseerden per materiaal/product wat er aan standaarden en normen is, wat de huidige ontwikkelingen zijn en in hoeverre de biobased sector voet aan de grond heeft. Op basis van die analyse bepaalden we wat de beste aanpak is om de toepassing van biobased alternatieven te faciliteren.”

NTA Biobased Bouwen
In het plan van aanpak staan meerdere initiatieven, waaronder de totstandkoming van een NTA Biobased Bouwen. NEN heeft hierin het voortouw genomen, met financiering vanuit het Groeifonds Toekomstbestendige Leefomgeving en de Nationale Aanpak Biobased Bouwen.

Een NTA – Nederlands Technische Afspraak – is een praktisch hulpmiddel voor inkopers, opdrachtgevers en producenten om duidelijkheid te geven over de relevante eisen voor producten of materialen. Harmen: “De ontwikkeling van een NTA(-deel) is daarnaast een goede kapstok voor het bijeenbrengen van alle marktpartijen, initiatieven en normcommissies rondom een toepassing, om eisen op elkaar af te stemmen.”

Oproep: doe mee!
We vragen bouwers, leveranciers en opdrachtgevers dan ook om actief mee te denken en mee te doen bij het maken van de NTA Biobased Bouwen. De startbijeenkomst daarvoor is op dinsdag 28 januari.

Tijdens deze bijeenkomst krijg je een introductie over de kansen en uitdagingen van biobased bouwen, vertellen we welke behoefte aan normen is geconstateerd en hoe het proces werkt om tot een norm te komen. Daarna zijn er deelsessies waarin verschillende onderdelen van de te ontwikkelen NTA worden behandeld:

• Termen en definities in biobased bouwen en de bepaling van het biobased gehalte
• Brandveiligheidsaspecten van biobased bouwwerken, bouwproducten en bouwdelen
• Overzicht van normen en richtlijnen voor biobased plaatmaterialen
• Biocomposieten als bouwdelen (met name gericht op infra)

Opschaling mede mogelijk maken
De sessies bieden een platform voor interactie en kennisdeling en vormen de opstart van het normalisatietraject voor een NTA voor biobased bouwen. Wil je als expert of ervaringsdeskundige bijdragen aan één of meerdere van deze onderwerpen, meld je dan hier aan: https://biobasedbouwen.nen-evenementen.nl/

Arnoud Muizer (NEN): “We zijn blij dat we de NTA Biobased Bouwen als resultante van deze mooie samenwerking in gang kunnen zetten. De sector is gebaat bij eenduidigheid en transparantie en met de NTA kunnen we hier een belangrijke bijdrage aan leveren.”

Ad van Leest (CROW): “En wij sluiten daar met de input uit de branche graag op aan met specifieke onderdelen voor de infrasector. Samen met KOMO werken we dan samen aan een afgestemd geheel van afspraken over ontwerp, uitvoering, gebruik en hergebruik van biobased materialen, producten en oplossingen. Hoe meer mensen meedenken, hoe beter!”

Ontdek de mogelijkheden van biobased bouwen in de GWW

Van 14 tot en met 17 januari vindt InfraTech 2025 plaats in Rotterdam Ahoy. Tijdens deze toonaangevende beurs komt de infrastructuursector bijeen om kennis te delen, ideeën uit te wisselen en de nieuwste innovaties te ontdekken op het gebied van infrastructuur. Ook Building Balance is van de partij. Wij presenteren onze nieuwste inzichten en concrete toepassingen van biobased bouwen in de Grond-, Weg- en Waterbouw (GWW). 

Bezoek onze stand S07 op InfraTech 2025

We nodigen je van harte uit om onze stand en diverse workshops op InfraTech 2025 te bezoeken.

Programma Workshops

Datum: 15 januari 2025 – van 11.15 – 12.00 uur
Locatie: CROW Dock 1A
Workshop: Symposium Biobased materialen en biocomposieten

Datum: 16 januari 2025 – van 13.00 – 14.00 uur
Locatie: RWS stand hal 6
Workshop: De kansen van de NABB-regelingen benutten

Datum: 16 januari 2025 – vanaf 15.00 uur
Locatie: Stand Rijkswaterstaat
Biobites Borrel: Kom naar onze biobites borrel en ga in gesprek met diverse bio-experts en uiteraard leden van team GWW. Deze bio-experts kunnen je alles vertellen over het gebruik van biobased materialen in de GWW. Wil je graag de technologie in actie zien? Sluit je aan voor de excursie naar een biobased brug.

Inzicht en inspiratie

Om opdrachtgevers, aannemers en ingenieursbureaus beter inzicht te geven in de mogelijkheden van biobased bouwen, hebben we een aantal waardevolle documenten samengesteld. Hierin staat relevante informatie over de huidige mogelijkheden van biobased bouwen in de GWW voor specifieke product-marktcombinaties. Daarnaast wordt een duidelijke richting geschetst voor de vervolgstappen, zoals opschalingsregelingen.

Bekijk of download hieronder de verschillende presentaties en consultatiedocumenten of de brochure. Dit document biedt een overzicht van wat er nu al mogelijk is met biobased bouwen in de GWW voor diverse product-marktcombinaties.

• Marktconsultatie – Asfalt
• Marktconsultatie – Bruggen
• Marktconsultatie – Oeverbeschoeiingen
• Marktonderzoek – Bio-verrijkt beton
• Presentatie IP geluidschermen marktconsultatie
• Presentatie SBIR geotextielen marktconsultatie
• Presentatie verkeersborden
• Brochure NABB in de GWW – Marktoplossingen in de GWW

Ontdek hoe we samen kunnen werken aan een toekomstbestendige en biobased infrastructuur en laat je inspireren door praktijkvoorbeelden en concrete toepassingen. Wil je meer weten of aansluiten? Neem dan contact op met team GWW via gww@buildingbalance.eu.

We kijken ernaar uit je te ontmoeten op InfraTech 2025!

Building Balance zoekt expertise: Innovatiepartnerschap (IP) in de GWW

Meer weten? Bekijk hier de volledige opdracht of neem contact op met Wouter van den Berg of met Bram Visser.

Samen bouwen we aan een duurzame toekomst in de GWW-sector!

Terugblik: symposium Van Land tot Pand 19 september

Op 19 september 2024 kwamen ruim 100 bezoekers samen in Connect-U, Enschede, voor het symposium ‘Van Land tot Pand’. De dag draaide om biobased bouwen en de rol daarvan in de transitie naar een circulaire economie. Experts vertelden hoe biobased bouwen de bouwsector al transformeert en wat we in de toekomst nog kunnen verwachten. De deelnemers volgden ook workshops waarin de praktische aspecten van biobased bouwen werden verkend en toegepast. De dag werd gestart in het Ledeboerpark in Enschede bij STAWEL. 

Proefperceel bij STAWEL

Voorafgaand aan het middagprogramma werd een groep bezoekers verwelkomd bij STAWEL voor een bezoek aan een proefperceel met 4 verschillende vezelgewassen. Na een korte introductie door ketenregisseur Janneke Paalhaar kregen de bezoekers een rondleiding langs de gewassen. Bij elk gewas werd uitleg gegeven over de groei, bewerking op het land en verwerking tot vezelproduct:

• Olifantengras / Miscanthus door Erik Langenkamp
• Vezelhennep door Gerard Hosper
• Vlas door Trix Niesthoven
• Zonnekroon / Silphie door Fraukje Roeleveld

Opening en presentaties mogelijkheden biobased bouwen

Het symposium werd afgetrapt door wethouder Niels van den Berg (gemeente Enschede). Hij sprak een warm hart uit naar het initiatief. Na de opening volgden twee keynote-presentaties over de mogelijkheden van biobased materialen in de bouw. Pascal Leboucq van Biobased Creations besprak verschillende projecten van hun studio, die gespecialiseerd is in biobased materialen voor installaties en creaties. Vervolgens vertelde Theo de Bruijn van IAA Architecten over zijn visie op de toekomst van biobased bouwen en de drempels die geslecht moeten worden.
Bekijk hier deel 1, hier deel 2 en hier deel 3 van de presentatie van Pascal Leboucq.
Bekijk hier de presentatie van Theo de Bruijn.

Workshop: Naar een toekomstbestendige uitvraag

Jan Willem van de Groep van Building Balance, Bas Pietersen van Woningcorporatie Domijn en Arturo Calvino Alonso van Startblock gaven inzicht in toekomstbestendig uitvragen. Ze bespraken hoe een toekomstbestendige uitvraag eruit kan zien en hoe biobased materialen hierin heel goed meegenomen kunnen worden. De groep gaat met elkaar in gesprek over tijdige en transparante samenwerking tussen opdrachtgever en markt.
Bekijk hier de presentatie.

Workshop: Biobased materialen in je volgende project? Hoe dan?

Tijdens deze workshop gaven Eric Versteeg van Twentse Bouwboeren en Frances Swets van Building Balance informatie over de technische mogelijkheden van biobased materialen. Meerdere alternatieven voor traditionele (fossiele) materialen werden toegelicht. Daarnaast gaf deze workshop inzicht in hoe via de aanbesteding van woningbouwprojecten de mate van biobased toepassingen in een project beïnvloed kan worden. Uit de reacties kwamen interessante inzichten voort, maar ook een aantal concrete projecten van gemeenten waarbij de ambitie is om biobased materialen toe te passen. De komende periode wil Eric Versteeg vanuit Twentse Bouwboeren deze partijen ondersteunen bij het verder organiseren van deze projecten.
Bekijk hier deel 1 van de presentatie en hier deel 2.

Workshop: Ontwerpen voor een biobased leefomgeving

Tim Bachmayer van Gemeente Enschede en Nathalie Groot Kormelink van Sparc Architecture gaven een workshop over hoe je het gebruik van van biobased materialen al kan integreren in de ontwerpfase. Ze bespraken hoe materiaalkeuzes doorwerken op stedenbouwkundig en architectonisch niveau.
Bekijk hier de presentatie.

Workshop: Toekomstbestendig Circulair & Biobased Bouwen

Hans Hilbrands van Pioneering, Gerrit Buitenhuis van TNO en Herwin Voorteman van BIM4ALL gingen aan de hand van praktijkcases het gesprek aan met de bezoekers over de rol van digitalisering in circulaire waardeketens en bouwprocessen. De deelnemers ontdekten hoe digitalisering een hulpmiddel kan zijn om ook in de toekomst van circulaire en biobased materialen gebruik te maken.
Bekijk hier de presentatie van TNO en hier de presentatie van BIM4ALL.

Workshop: Plant als inblaasinstallatie

Erik Langenkamp, teler van olifantsgras (miscanthus), Marcel van Haren van Takkenkamp en Janneke Paalhaar van Twentse Bouwboeren vertelden over de teelt van miscanthus en lieten zien hoe dit soort vezels (graanstro of miscanthus) in de praktijk worden ingeblazen in bestaande daken als biobased isolatiemateriaal.

Afsluiting

Wethouder Jeroen Diepenmaat (gemeente Enschede) en beleidsmedewerker Nico de Boer van Provincie Overijssel sloten de dag af met een oproep aan gemeenten in Twente om de biobased keten gezamenlijk te versterken. Na een inspirerende middag werd het symposium afgesloten met een borrel, waar deelnemers de dag samen afrondden.

Wil je op de hoogte blijven van de programmalijn ‘Biobased Waardeketens’? Meld je dan aan voor de nieuwsbrief van de Twentse Bouwboeren via deze link.

Building Balance en CROW werken samen aan verduurzaming RAW

Building Balance en Kennisplatform CROW werken sinds kort samen in het verduurzamen van de GWW. De doelstellingen van de Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB), waar Building Balance uitvoering aan geeft, en het kennisplatform CROW hebben op zoveel fronten overeenkomsten dat samenwerking veel voordelen oplevert.

CROW is het onafhankelijke kennisplatform dat oplossingen bedenkt voor overheden en bedrijven op het gebied van infrastructuur, de openbare ruimte en verkeer en vervoer.

Werkgroepen aan de slag met verduurzaming

Onderdeel daarvan is de RAW-systematiek, een stelsel juridische, administratieve en technische voorwaarden die in Nederland door vrijwel alle opdrachtgevers en opdrachtnemers worden gebruikt voor het samenstellen van GWW-contracten. RAW speelt dus een grote rol in de transitie naar het klimaatneutraal en circulair aanleggen van bijvoorbeeld wegen en bruggen.

Om te komen tot verduurzaming in alle facetten van de GWW heeft CROW  het programma Verduurzaming RAW-systematiek. Bij de actualisering kunnen opdrachtgevers en opdrachtnemers uit het veld in de werkgroepen aan de slag die direct een bijdrage kunnen leveren aan verduurzaming van de RAW-systematiek.

Integratie NABB in de RAW-systematiek

In samenwerking met CROW kijkt Building Balance hoe biobased innovaties waar al ervaring mee is opgedaan een plaats zouden kunnen krijgen in de RAW-systematiek. Building Balance heeft al veel ervaring met het ontwikkelen van standaarden voor biobased bouwen. Door aan RAW-werkgroepen deel te nemen profiteert CROW van deze ervaring en wordt de Nationale Aanpak Biobased Bouwen, de NABB,  daarin geïntegreerd. Zo zorgen Building Balance en CROW er samen voor dat duurzaamheid een fundamenteel en gedragen onderdeel wordt van nieuwe infrastructuurprojecten.

Heeft u vragen? Neem dan contact op met Projectleider GWW – Luuk van Dijk via luuk.vandijk@buildingbalance.eu

Vul nu de Biobased thermometer in en deel uw adoptieniveau van biobased bouwen

Biobased is hot and happening! Maar hoe hot precies? En waar gebeurt het? Om antwoord te krijgen op deze en vele andere vragen, prikt Building Balance jaarlijks de Biobased thermometer in de B&U en GWW-sector.

Wat u kunt verwachten

Wat is het adoptieniveau van biobased bouwen? Wat is de motivatie om hiermee aan de slag te gaan? Wat zijn belemmeringen die de praktijk nog ervaart? Welke prestaties kunnen we met en van elkaar verwachten? Heb je een concrete hulpbehoefte? Wat kan de Rijksoverheid doen om biobased te stimuleren? Is Grasfalt in trek of gaat de interesse toch meer uit naar biocomposieten? Zo maar een greep uit de vragen en stellingen die in de Biobased thermometer aan bod komen.

Vul de biobased thermometer in

U helpt ons enorm als u ongeveer 10 minuten wilt gebruiken om deze enquête in te vullen en jouw organisatie langs de biobased meetlat te leggen. De inzichten uit de biobased thermometer delen we uiteraard met de markt. En ze helpen ons de werkzaamheden van Building Balance zo goed mogelijk af te stemmen op jullie behoeftes.

Het helpt ons ook als de thermometer zo breed mogelijk wordt ingevuld, of je nou wel of niet actief bezig bent met biobased bouwen. Schroom dus niet om de enquête zo veel mogelijk te delen, binnen je eigen netwerk en daarbuiten.

Vul nu de Biobased thermometer in!

Alvast bedankt!
Het Team Bouwacticatie van Building Balance

Twente zet in op een biobased toekomst: samenwerking tussen boeren, bouwers en gemeenten

Boeren en bouwers in Twente bundelen hun krachten om de agrarische- en bouwsector te verduurzamen. Samen werken zij aan een eerlijke en rendabele keten van land naar pand. Ook Twentse gemeenten kunnen hier een actieve rol in spelen en bijdragen aan deze transitie.

Twentse Bouwboeren: bouwen aan een circulaire keten

In de overgang naar een biobased economie ondersteunt Building Balance boeren, industrie en bouwsectoren bij het werken met vezelgewassen. Dit gebeurt onder andere in Twente via het project Twentse Bouwboeren, dat boeren en bouwers samenbrengt om de teelt en toepassing van biobased gewassen en bouwmaterialen te stimuleren.

De ketenregisseurs, Janneke Paalhaar en Eric Versteeg, zorgen voor verbinding tussen de partijen. Het initiatief wordt gedragen door De Land Bouwers, Waterschap Vechtstromen, Stichting Pioneering, de Rabobank, TAUW Foundation en Building Balance.

Voor boeren biedt extensivering naar vezelteelten een kansrijk verdienmodel, terwijl de bouwsector hiermee werkt met duurzame, CO2-opslagende en geopolitiek onafhankelijke materialen. De ontwikkeling van deze keten vraagt om samenwerking: boeren investeren pas in nieuwe teelten als er afnamegarantie is, industrieën schalen productie op als er voldoende aanbod is, en bouwers kunnen biobased bouwen als materialen beschikbaar zijn.

Een belangrijke, maar nog onderbenutte schakel in deze keten is de rol van Twentse gemeenten. Zij kunnen met beleid en stimulerende maatregelen bijdragen aan de groei van een regionale biobased economie.

Hoe gemeenten de biobased transitie kunnen versnellen

In het bouwdomein:

• Biobased ambities opnemen in gemeentelijk grondbeleid, bijvoorbeeld als percentage in de private koopovereenkomst.
• Via het energieloket en verduurzamingsregelingen biobased isolatiematerialen stimuleren.
• Afspraken maken met woningcorporaties over biobased bouwen en renoveren.
• Informatieavonden organiseren voor bewoners over de voordelen van biobased materialen.
• Bij verkoop van vrije kavels kopers actief informeren over biobased bouwen.
• Inbreiding, uitbouw en optopping stimuleren, waarbij lichte biobased materialen voordelen bieden.
• Groene bouwleges invoeren voor projecten die aantoonbaar CO2-negatief bouwen.
• Biobased bouw opnemen in stedenbouwkundige plannen, bijvoorbeeld door niet direct op hoogbouw te sturen.
• Biobased materialen inzetten voor tijdelijke huisvesting vanwege voordelen als thermisch comfort en losmaakbaarheid.
• Samen met Twentse Bouwboeren lokale ketens ontwikkelen, waarbij productie en afname zo lokaal mogelijk plaatsvinden.
• Bouwers en projectontwikkelaars betrekken bij het formuleren van biobased ambities in gemeentelijke convenanten.
• CO2-intensieve gevelmaterialen ontmoedigen via de welstandsnota en alternatieve materialen stimuleren.

In het agrarische domein:

• Een kansenkaart opstellen in samenwerking met Waterschap Vechtstromen, dat water en bodem als leidende principes hanteert.
• Keukentafelgesprekken voeren met agrariërs over de mogelijkheden van vezelteelten, bijvoorbeeld via erfcoaches en agrarische collectieven.
• Biobased teelten koppelen aan natuurbeheer, stikstofreductie en plattelandsontwikkeling.
• Actief participeren in het project Twentse Bouwboeren.
• Piekbelasters benaderen en ondersteunen bij de omschakeling naar extensieve landbouw met vezelgewassen.
• Onderzoeken of vrijgekomen agrarische gebouwen ingezet kunnen worden voor kleinschalige verwerking van vezels tot bouwmaterialen.
• Informatieavonden organiseren voor agrariërs over de kansen van vezelteelten.

In ketenontwikkeling:

• Koppelingen maken met PPLG-plannen waar gemeenten al bij betrokken zijn.
• Twentse sectoren stimuleren om zich aan te sluiten bij Twentse Bouwboeren en biobased ketens te versterken.

Deze lijst is niet uitputtend en wordt regelmatig bijgewerkt. Zijn er andere maatregelen die gemeenten kunnen nemen? Laat het ons weten!

📍 Volgende bijeenkomst: 25 september 2023
Op 25 september vindt de volgende ketenbijeenkomst plaats in Enschede. Tijdens deze bijeenkomst tekenen betrokken ondernemers een commitmentverklaring om de biobased economie in Twente verder te versterken.

Wil je als gemeente hierbij aansluiten of meer weten? Neem contact met ons op via 📧 info@twentsebouwboeren.nl